Trần Hoàng Blog

  • Bài viết mới

  • Thư viện

  • Chuyên mục

  • Tháng Bảy 2020
    C H B T N S B
     1234
    567891011
    12131415161718
    19202122232425
    262728293031  
  • Bài viết mới

►Chiến lược mới giúp Việt Nam phát triển điện Mặt trời với hỗ trợ của World Bank (RFI, 20-7-2020)

Posted by hoangtran204 trên 30/07/2020

VN hiện có 5000 MW điện mặt trời.
Báo cáo chiến lược và khung đấu thầu cạnh tranh dự án điện mặt trời ở Việt Nam của World Bank



Chiến lược mới giúp Việt Nam phát triển điện Mặt trời

RFI 20-7-2020

Ảnh minh họa: Một nhà máy điện Mặt trời tại bang California, Hoa Kỳ. Ảnh chụp ngày 29/05/2020.
Ảnh minh họa: Một nhà máy điện Mặt trời tại bang California, Hoa Kỳ. Ảnh chụp ngày 29/05/2020.  REUTERS – Bing Guan

Thanh Phương

Việt Nam là một trong những quốc gia có rất nhiều tiềm năng về điện Mặt trời, do có nhiều nắng nóng. Phát triển các dự án điện mặt trời là một yếu tố quan trọng giúp chính phủ Việt Nam đạt các mục tiêu về cắt giảm khí thải gây hiệu ứng lồng kính và giảm nhu cầu phát triển các dự án điện than mới. Thế nhưng, cho tới nay, việc phát triển loại năng lượng này vẫn gặp nhiều trở ngại, đặc biệt là do vấn đề giá điện Mặt trời.

Việt Nam có những lợi thế ra sao về phát triển điện Mặt trời, trả lời RFI Việt ngữ qua điện thoại từ Việt Nam, ông Trần Hồng Kỳ, chuyên gia cao cấp về năng lượng của Ngân hàng Thế giới ( WB ), cho biết :

“ Việt Nam có một lợi thế rất lớn đó là nằm ở một khu vực có tiềm năng về năng lượng Mặt trời rất  tốt, cả về bức xạ Mặt trời lẫn thời gian nắng trong một năm. Nếu quý vị có cơ hội xem bản đồ tiềm năng về Mặt trời do Ngân hàng Thế giới công bố cách đây khoảng hơn một năm, chúng ta có thể thấy rõ Việt Nam có một tiềm năng khá là tốt, với bức xạ toàn phần từ 3 đến 5,62 kWh/1m2.

Một lợi thế nữa là chúng ta có tiềm năng năng lượng Mặt trời ở gần khu vực có nhu cầu năng lượng rất cao, đó là miền nam Việt Nam. Do vậy chúng ta có thể huy động tiềm năng năng lượng Mặt trời đó để đáp ứng ngay cho khu vực, và như vậy giảm được chi phí tải điện.”

Để giúp Việt Nam trong lĩnh vực này, Ngân hàng Thế giới ngày 12/02/2020 đã công bố một báo cáo có tiêu đề Chiến lược và khung đấu thầu cạnh tranh dự án điện Mặt trời ở Việt Nam.

Theo thông cáo của Ngân hàng Thế giới, đây là kết quả hợp tác kĩ thuật giữa định chế quốc tế này và chính phủ Việt Nam trong hai năm qua “nhằm mở rộng quy mô và quản lý hiệu quả nguồn năng lượng Mặt trời dồi dào tại Việt Nam”. 

Trong báo cáo nói trên, Ngân hàng Thế giới dự đoán là Việt Nam có thể tăng công suất điện Mặt trời từ 4,5 gigawatt hiện nay lên hàng chục gigawatt trong mười năm tới, đồng thời tạo thêm hàng ngàn việc làm, nếu áp dụng phương pháp tiếp cận mới trong đấu thầu để lựa chọn và triển khai các dự án điện Mặt trời.

Báo cáo được đưa ra trong bối cảnh Việt Nam đang cân nhắc việc chuyển từ chính sách giá bán điện mặt trời ưu đãi cố định (FIT – Feed-in Tariffs) sang đấu thầu cạnh tranh cho các dự án điện mặt trời để giảm chi phí sản xuất điện. Trong những năm gần đây, nhờ chính sách FIT mà Việt Nam đã thành công trong việc thúc đẩy triển khai nhanh các dự án điện Mặt trời, theo lời ông Trần Hồng Kỳ:

“ Cách đây hơn 2 năm, chúng ta có áp dụng chính sách giá FIT, tức là chính sách giá bán điện cố định. Tất cả các dự án năng lượng Mặt trời đáp ứng được những tiêu chuẩn kỹ thuật để được đưa vào tổng sơ đồ phát triển điện thì đều có thể bán điện với mức giá cố định như vậy. Phải nói rằng giá FIT không phải là hoàn toàn mới đối với quốc tế.

Trong giai đoạn đầu, giá FIT đó rõ ràng là có tác động rất lớn, thúc đẩy thị trường năng lượng tái tạo và đặc biệt là năng lượng Mặt trời ở Việt Nam. Trong vòng hai năm, chúng ta đã có thể xây dựng được trên 5.000 megawatt. Đây là một thành công ngoài sự tưởng tượng. Ngay cả đối chúng tôi, những người theo sát quá trình phát triển năng lượng Mặt trời ở Việt Nam, và có lẻ gần như cả thế giới cũng rất ngạc nhiên, vì có rất ít nước, nếu không muốn nói là không có nước nào khác, đạt được tốc độ phát triển nhanh như vậy.

Một báo cáo gần đây của EVN ( Tập đoàn điện lực quốc gia Việt Nam ) cho thấy trong 4 tháng đầu năm 2020, sản lượng điện từ năng lượng Mặt trời chiếm khoảng 3,2 tỷ kwh điện, tương đương với sản lượng trong một năm của một nhà máy nhiệt điện chạy than có công suất 500-600 MW, đã đáp ứng rất tốt nhu cầu điện của Việt Nam, đặc biệt là trong miền nam, tiết kiệm được một lượng dầu, khí từ việc sử dụng năng lượng Mặt trời, qua đó giảm thiểu được chi phí vận chuyển điện, cũng như giảm thiểu được tác động về môi trường.”

Tuy nhiên, theo ghi nhận của Ngân hàng Thế giới, thành công này cũng làm phát sinh những vấn đề mới, trong đó có rủi ro “giảm phát”: các dự án điện mặt trời phải hoạt động dưới công suất phát điện lắp đặt. Ông Trần Hồng Kỳ giải thích:

Thứ nhất, giá FIT đó được tính dựa trên dựa trên những đầu vào về chi phí đầu tư, về chi phí giải phóng mặt bằng, về chi phí vận hành, cũng như rũi ro của nhà đầu tư. Chính vì cách tính toán như vậy cho nên rất khó phản ánh được chi phí sản xuất điện là bao nhiêu, vì chúng ta không bao giờ biết được toàn bộ các chi phí của sản xuất. Khả năng hấp thụ rủi ro của nhà đầu tư cũng khác với cân nhắc của chính phủ. Do đó rất khó tính được một giá FIT phản ánh đúng chi phí thị trường.

Thứ hai là giá thành sản xuất giảm rất nhanh, nếu giá FIT cứ cố định như vậy thì sẽ không theo đúng thị trường, do vậy không phản ánh được chi phí. Trong 2 năm vừa qua, chính phủ áp dụng giá 9,35 cent/kWh và hiện nay giảm xuống còn 7,09 cent. Rất nhiều người đồng ý rằng cái giá 9,38 cent đó dường như khá cao không chỉ so với mặt bằng chung trên thế giới, mà cả so với chi phí sản xuất năng lượng Mặt trời ở Việt Nam.

Chúng ta đã thấy rõ là mặc dù ban đầu chỉ đề ra mục tiêu 800MW cho năm 2020, thế mà bây giờ đã đạt 5.000 MW, gấp 7, 8 lần mục tiêu ban đầu, chứng tỏ là giá FIT rất hấp dẫn. Cái giá cao như vậy rõ ràng đã ảnh hưởng đến chi phí sản xuất điện của EVN và những chi phí đó sẽ do người tiêu thụ cuối cùng gánh chịu. 

Khi áp dụng giá FIT thì chúng ta không có một công suất giới hạn. Chúng ta đã đề ra mục tiêu 800MW, nhưng lại không quy định là tất cả các nhà máy điện Mặt trời không được vượt quá 800MW, do vậy chúng ta đã để cho sự phát triển bùng nổ, vượt quá xa so với mục tiêu ban đầu, lên đến 5.000MW. Lưới điện không thể đáp ứng được sự bùng nổ như vậy. 

Thứ hai, chúng ta cũng có một sự lệch giữa quy hoạch và thực tiễn. Trong quy hoạch, chúng ta có quy định những vùng nào là tốt cho năng lượng Mặt trời, tuy nhiên sự phát triển lại bị lệch. Khi chúng ta áp dụng giá FIT cố định như vậy, thì các nhà đầu tư luôn luôn hướng đến các khu vực có tiềm năng năng lượng Mặt trời tốt, gần lưới điện, để giảm chi phí, và điều này không phù hợp với kế hoạch phát triển lưới điện và do vậy, vấn đề lớn nhất của các nhà máy điện Mặt trời ở Việt Nam là phải tiết giảm công suất, tức là không phát được đủ công suất hiện có. Thường là các nhà máy này phải tiết giảm từ 20 đến 30% công suất, thậm chí một số dự án tiết giảm còn nhiều hơn nữa.

Đây là một vấn đề rất lớn của Việt Nam, vì chúng ta đang lãng phí một đầu tư về lãnh thổ rất là lớn. Rất nhiều dự án được đầu tư, nhưng không lại không mang lại toàn bộ hiệu quả của đầu tư. Một số nhà đầu tư đang gặp rất nhiều khó khăn trong việc trã lãi vốn vay, vì họ đầu tư mà lại không bán hết điện. Và có nguy cơ là các dự án này sẽ được bán cho các nhà đầu tư nước ngoài. Khi chúng ta có một tình trạng như vậy thì rõ ràng là lòng tin của thị trường sẽ bị xói mòn, từ người cho vay đến nhà đầu tư, đặc biệt là nhà đầu tư nước ngoài. Nếu chúng ta không nhanh chóng khắc phục thì điều này sẽ ảnh hưởng đến sự phát triển lâu dài, bền vững của năng lượng Mặt trời tại Việt Nam.”

Trong báo cáo công bố ngày 12/02/2020, Ngân hàng Thế giới đã kiến nghị hai phương án mới triển khai dự án: “đấu thầu cạnh tranh công viên điện mặt trời” và “đấu thầu cạnh tranh theo trạm biến áp”. Hai hình thức đấu thầu này là như thế nào, ông Trần Hồng Kỳ giải thích:

“ Đấu thầu cạnh tranh theo trạm biến áp thực ra là mô hình mà chúng tôi xây dựng để giải quyết những vướng mắc ở Việt Nam mà chúng ta vừa thảo luận ở trên. Mô hình thứ hai là mô hình công viên điện Mặt trời thì tương đối là theo tiêu chuẩn của quốc tế, không có nhiều sự khác biệt với các nước khác.

Nguyên tắc của đấu thầu theo trạm biến áp là chúng ta sẽ đấu thầu một lượng công suất cố định, theo một lịch trình được đặt sẳn và ở một khu vực đã được mua trước. Tức là chúng ta phải trả lời cho các câu hỏi: Cần bao nhiều công suất đưa vào lưới điện? Trình tự thời gian mua lượng điện mới là như thế nào? Khuyến khích phát triển năng lượng Mặt trời ở đâu? Khi chúng ta trả lời được 3 câu hỏi đó thì chúng ta sẽ giải quyết được những vướng mắc mà tôi vừa nêu ở trên. 

Qua việc đấu thầu như vậy thì quá trình lựa chọn dự án cũng sẽ trở nên minh bạch hơn, mang tính cạnh tranh, đồng thời cũng thu hút được các nhà đầu tư trong nước và quốc tế, và do đó chúng ta hy vọng sẽ có một giá điện hợp lý hơn. 

Chúng ta sẽ xác định khu vực nào có tiềm năng về phát triển năng lượng Mặt trời, dựa trên nhu cầu năng lượng, tiềm năng bức xạ Mặt trời, khả năng hấp thụ của lưới điện và những yếu tố ảnh hưởng đến môi trường, để đề xuất là ở khu vực A hay ở tỉnh B, chúng ta có thể lập kế hoạch đấu thầu, với mục tiêu 500 hay 1.000MW chẳng hạn. Tất cả các nhà máy điện trong khu vực đó sẽ phải đấu giá để có thể được đưa vào trong mục tiêu 500-1.000MW đó và chúng ta sẽ lựa chọn các dự án từ thấp đến cao. 

Thế còn cạnh tranh theo công viên năng lượng Mặt trời thì khác hơn một chút. Chúng ta sẽ xác định một mảnh đất tương đối lớn để xây dựng một dự án 200,300, 500MW. Tại vùng đất đó, chúng ta sẽ giải phóng mặt bằng, xây dựng toàn bộ cơ sở hạ tầng. Các nhà đầu tư sẽ đấu thầu để được quyền xây dựng các nhà máy điện trên mảnh đất đã được giải phóng và các cơ sở hạ tầng đã được xây dựng.

Hiện nay việc thiết kế hai quy trình đó đã được hoàn thành và Ngân hàng Thế giới đang tiếp tục cùng với bộ Công Thương hoàn thiện khung pháp lý, cũng như về kỹ thuật, ví dụ như chuẩn bị hồ sơ mời thầu, chuẩn bị các kế hoạch đấu thầu, để có thể tiến hành đấu thầu theo hai hình thức này trong giai đoạn 2020-2021, với mục tiêu là sẽ đấu thầu khoảng 500 – 1000MW trong vòng hai năm tới.”

Đợt đấu thầu thí điểm đầu tiên theo hai phương án “đấu thầu cạnh tranh công viên điện mặt trời” và “đấu thầu cạnh tranh theo trạm biến áp” dự kiến sẽ bắt đầu vào nửa cuối năm 2020 với hỗ trợ kỹ thuật và tài chính của Ngân hàng Thế giới

==========


Điện mặt trời: Tiềm năng và tiềm ẩn


Bản Việt Security

11-3-2019

Tiềm năng lớn

Hiện nay, điện mặt trời (ĐMT) là một trong những ngành công nghiệp phát triển nhanh nhất thế giới. Trong vòng 2 thập niên trở lại đây,  tốc độ phát triển trung bình của thị trường này 25%/năm. Thị trường năng lượng này thể hiện 3 xu hướng rõ ràng, với các loại hình “tòa nhà ĐMT/mái nhà ĐMT” (BIPV); công nghiệp chế tạo pin mặt trời (PMT), trong đó đáng chú ý lượng PMT công nghệ màng mỏng (thin-film PV), chiếm phần lớn trong tổng công suất lắp đặt (dẫn đầu thế giới là Mỹ, Malaysia, Đức…); và sự ra đời hàng loạt nhà máy quang ĐMT. Việt Nam được xem là một trong những quốc gia có tiềm năng đáng kể về năng lượng mặt trời.

Các số liệu khảo sát về lượng bức xạ mặt trời cho thấy, các địa phương ở phía Bắc bình quân 1.800-2.100 giờ nắng/năm, còn các tỉnh ở phía Nam (từ Đà Nẵng trở vào) bình quân 2.000-2.600 giờ nắng/năm.

Nhìn một cách khái quát, lượng bức xạ mặt trời ở các tỉnh phía Bắc giảm 20% so với các tỉnh miền Trung và miền Nam, và lượng bức xạ mặt trời không phân phối đều quanh năm do vào mùa đông, mùa xuân mưa phùn kéo dài hàng chục ngày nên nguồn bức xạ mặt trời không đáng kể, chỉ khoảng 1-2kWh/m2/ngày, cản trở lớn cho việc ứng dụng ĐMT.

Trong khi đó, các tỉnh phía Nam và TPHCM có mặt trời chiếu rọi quanh năm, ổn định kể cả vào mùa mưa. Vì vậy, bức xạ mặt trời là nguồn tài nguyên to lớn cho các tỉnh miền Trung và miền Nam.

So với thủy điện và nhiệt điện, ĐMT là ngành còn non trẻ ở Việt Nam, song đã có những bước phát triển đáng kể trong vòng vài năm trở lại đây. Chỉ tính riêng TPHCM, công nghiệp ĐMT đã tạo dựng được một số cơ sở sản xuất tiêu biểu, như nhà máy sản xuất Module PMT quy mô công nghiệp đầu tiên tại Việt Nam, cơ sở hạ tầng công nghiệp sản xuất chế tạo các thiết bị điện tử ngoại vi phục vụ cho ĐMT; Solar và CTCP Nam Thái Hà hợp tác xây dựng nhà máy “Solar Materials Incorporated”, có khả năng cung cấp cả 2 loại silic khối sử dụng cho công nghiệp sản xuất PMT.

 Theo đánh giá của các nhà khoa học, công nghiệp PMT TPHCM đã gần đi vào hoàn thiện, hiện chỉ còn thiếu 2 khâu trong quy trình khép kín, là tinh chế quặng silic từ cát và chế tạo phiến PMT từ phiến silic. Nếu hoàn thiện 2 khâu này, Việt Nam sẽ trở thành một trong số ít những nước ở châu Á có nền công nghiệp chế tạo PMT khép kín.Theo bản đồ tiềm năng ĐMT do Ngân hàng Thế giới (WB) cung cấp thông tin cho các nhà hoạch định chính sách và nhà đầu tư, tài nguyên ĐMT của Việt Nam khá dồi dào, với nguồn bức xạ nhiệt khoảng 2.056kW/m2/năm và kéo dài từ các tỉnh miền Trung đến khu vực ĐBSCL. Điều này cho thấy tiềm năng phát triển của lĩnh vực ĐMT rất lớn.

Nhiều dự án ra đời

Thực tế, sau khi giá bán ĐMT được Chính phủ điều chỉnh tăng lên mức 9,35 cent/kWh vào tháng 4-2017, tại thời điểm đó trung bình mỗi tháng có 9 dự án sản xuất và phân phối điện gió và ĐMT được đăng ký.

Đến cuối năm 2018, cả nước đã có 121 dự án ĐMT được bổ sung vào quy hoạch phát triển điện lực quốc gia, với tổng công suất phát dự kiến trước năm 2020 là 6.100MW.

 Theo số liệu mới nhất, tính đến nay đã có hàng trăm dự án ĐMT được đăng ký đầu tư vào Việt Nam với tổng công suất nguồn lên tới 17.000 MW.

Trong số này có nhiều dự án của các nhà đầu tư ngoại, như dự án ĐMT công suất hơn 2.000MW của Tập đoàn Thiên Tân đầu tư tại tỉnh Ninh Thuận và Quảng Ngãi, hay dự án nhà máy công suất 30MW tại Bình Thuận của Công ty TNHH DooSung Vina (Hàn Quốc). 

Trong khi đó, các tập đoàn có tiềm lực của Việt Nam cũng không hề kém cạnh với những dự án đầy tham vọng, như dự án 20 nhà máy ĐMT với tổng mức đầu tư khoảng 1 tỷ USD của Tập đoàn Thành Thành Công. Hay Tập đoàn Xuân Cầu đầu tư khoảng 2.000MW ở Tây Ninh, Tập đoàn TH True-Milk và Công ty Xuân Thiện đầu tư các dự án ĐMT tại tỉnh Đắk Lắk với công suất đặt khoảng 3.000MW. Điều này cho thấy, ĐMT đang thu hút sự quan tâm của nhà đầu tư trong và ngoài nước, bởi đây được xác định là nguồn năng lượng chính để phát triển năng lượng tái tạo.

Những câu hỏi bỏ ngỏ

Nhưng dù tiềm năng được đánh giá là đáng kể, ĐMT vẫn đang khiến giới chuyên gia cũng như dư luận băn khoăn, lo ngại. Đó là để được hưởng mức giá bán ĐMT 9,35 cent/kWh trong thời gian 20 năm theo quy định của Chính phủ, các dự án ĐMT phải vào vận hành thương mại trước ngày 30-6-2019, riêng tỉnh Ninh Thuận đã được gia hạn tới hết năm 2020.

Tuy nhiên, theo Quyết định 11/2017/QĐ-TTg ngày 11-4-2017 của Thủ tướng Chính phủ, mức giá này chỉ áp dụng cho các dự án nối lưới có hiệu suất của tế bào quang điện lớn hơn 16%, hoặc modun lớn hơn 15%.

Thông tư 16/2018/TT-BCT cũng đưa ra yêu cầu dự án ĐMT nối lưới có diện tích sử dụng đất lâu dài không quá 1,2ha/MWp. 

Theo các chuyên gia, quy định về hiệu suất của tế bào quang điện và diện tích đất sử dụng các dự án ĐMT hiện chưa có chủ thể giám sát. Diện tích đất tuy có thể dễ dàng giám sát khi doanh nghiệp được địa phương cấp quyền sử dụng đất với công suất lắp đặt thực tế của dự án, nhưng ai là đơn vị giám sát hay hậu kiểm, thông tư của Bộ Công Thương không chỉ rõ. Yêu cầu hiệu suất của tế bào quang điện cũng nan giải không kém về phần kiểm định.

Thêm vào đó, cơ sở hạ tầng ngành điện, cụ thể là đường truyền tải điện hiện nay có đáp ứng được việc hòa lưới điện quốc gia của các nhà máy năng lượng mặt trời, đến nay vẫn đang là câu hỏi bỏ ngỏ.

Một động thái mới đây của Bộ Công Thương liên quan đến vấn đề này, là Bộ trưởng Bộ Công Thương Trần Tuấn Anh, đã đề nghị Chính phủ cho phép thực hiện đầu tư xã hội hóa một số công trình lưới điện truyền tải có chức năng thu gom công suất các dự án điện gió, ĐMT từ các chủ đầu tư những dự án này.

Đối với các điểm nút truyền tải quan trọng, sau khi công trình đi vào vận hành, cho phép chủ đầu tư bàn giao lại cho ngành điện quản lý, vận hành. 

Tuy nhiên, suất đầu tư truyền tải của năng lượng ĐMT cao gấp 3 lần so với thông thường. Nghĩa là để truyền cùng sản lượng điện (tính bằng kWh), công suất truyền tải (tính bằng kVA) phải gấp 3 lần, kéo theo chi phí gấp 3 lần so với thông thường, chi phí này ai sẽ gánh chịu?

Với trữ lượng nhiên liệu hóa thạch đang ngày càng cạn kiệt, năng lượng tái tạo được coi là đích đến của tương lai, trong đó năng lượng mặt trời chiếm phần lớn, khoảng 47%, kế đến là điện gió 34% và thủy điện 15,5%. Đây cũng có thể xem là cuộc chơi đắt đỏ, đòi hỏi toàn bộ xã hội phải chấp nhận đánh đổi quyền lợi trong ngắn hạn.

Tại Việt Nam, mức giá điện hiện tại vẫn được cho là thấp so với giá thành chung của thế giới. Liệu chúng ta có dám chịu mức giá điện thị trường, được cho là cao hơn nhưng sạch hơn hay không? Và năng lượng mặt trời có thực sự là “năng lượng sạch”? Hẳn đó là những câu hỏi quyết định đến tương lai của năng lượng tái tạo nói riêng và an ninh năng lượng nói chung ở Việt Nam, đòi hỏi các cơ quan chức năng cần cân nhắc kỹ lưỡng.

=====


14-2-2020

Báo cáo chiến lược và khung đấu thầu cạnh tranh dự án điện mặt trời ở Việt Nam của World Bank

VNF – 10:49 14/02/2020

(VNF) – Ngân hàng Thế giới (WB) vừa công bố báo cáo Chiến lược và khung đấu thầu cạnh tranh dự án điện mặt trời ở Việt Nam.

Báo cáo chiến lược và khung đấu thầu cạnh tranh dự án điện mặt trời ở Việt Nam của World Bank

Dự kiến bắt đầu vào nửa cuối năm 2020 sẽ thực hiện đấu thầu cạnh tranh quy mô 500 MW theo trạm biến.

Theo báo cáo, Việt Nam có thể tăng công suất điện mặt trời từ 4,5 gigawatt hiện nay lên hàng chục gigawatt trong mười năm tới, đồng thời tạo thêm hàng ngàn việc làm nếu áp dụng phương pháp tiếp cận mới trong đấu thầu để lựa chọn và triển khai các dự án điện mặt trời.

Phương pháp tiếp cận này được đưa ra trong báo cáo mới của WB có tiêu đề Chiến lược và khung đấu thầu cạnh tranh dự án điện mặt trời ở Việt Nam.

Báo cáo được đưa ra trong bối cảnh Việt Nam đang cân nhắc chuyển từ chính sách giá bán điện mặt trời ưu đãi cố định (FIT) sang đấu thầu cạnh tranh cho các dự án điện mặt trời để giảm chi phí sản xuất điện.

Trong những năm gần đây, FIT đã thành công trong việc thúc đẩy triển khai nhanh các dự án trong bối cảnh Việt Nam cũng trở thành quốc gia hàng đầu thế giới về sản xuất mô-đun năng lượng mặt trời. Tuy nhiên, thành công này cũng làm phát sinh những vấn đề mới, trong đó có rủi ro “giảm phát” – hiện tượng các dự án điện mặt trời phải hoạt động dưới công suất phát điện lắp đặt.

Báo cáo này, do Quỹ hạ tầng toàn cầu (GIF) và Chương trình hỗ trợ quản lý ngành năng lượng của WB (WB-ESMAP) tài trợ, đã kiến nghị hai phương án mới triển khai dự án gồm đấu thầu cạnh tranh công viên điện mặt trời và đấu thầu cạnh tranh theo trạm biến áp (đấu thầu cạnh tranh dựa vào công suất khả dụng ở các trạm biến áp điện/lộ đường dây).

Các phương pháp tiếp cận này sẽ giải quyết được vấn đề về giảm phát cũng như cải thiện chia sẻ rủi ro giữa nhà nước và các nhà đầu tư tư nhân.

Dự kiến, nửa cuối năm 2020 sẽ thực hiện đấu thầu cạnh tranh quy mô 500 MW theo trạm biến áp và 500 MW công viên điện mặt trời mặt đất với hỗ trợ kỹ thuật và tài chính của Ngân hàng Thế giới.

Ngoài các cách tiếp cận mới về đấu thầu cạnh tranh, báo cáo cũng khuyến nghị cần đặt ra mục tiêu triển khai điện mặt trời hàng năm và trong trung hạn đồng thời sửa đổi khung pháp lý liên quan đến các quy định về lựa chọn cạnh tranh các đơn vị sản xuất điện độc lập.

Cũng theo báo cáo, ước tính tăng công suất điện mặt trời ở Việt Nam có thể tạo ra khoảng 25.000 việc làm mới mỗi năm trong lĩnh vực phát triển dự án, dịch vụ, vận hành và bảo trì cho tới năm 2030 và 20.000 việc làm khác trong lĩnh vực sản xuất nếu Việt Nam duy trì được thị phần hiện tại của mình trong thị trường thiết bị điện mặt trời toàn cầu.

Quý độc giả quan tâm có thể xem toàn văn Báo cáo chiến lược và khung đấu thầu cạnh tranh dự án điện mặt trời ở Việt Nam của World Bank tại đây. VNF

=======


Trang 34 và 35 (https://img.vietnamfinance.vn/upload/news/hoanghung_btv/2020/2/14/bao-cao-chien-luoc-va-khung-dau-thau-canh-tranh-du-an-dien-mat-troi-o-viet-nam.pdf)

CÁC PHÁT HIỆN CHÍNH
Cường độ bức xạ mặt trời tốt nhất
Cường độ mặt trời tốt nhất (>4,4 kWh/m2/ngày) tập trung ở hai tỉnh:

Ninh Thuận và Bình Thuận (hình A2.1).

Ở Bình Thuận có sẵn mặt bằng để sản xuất 5GW và ở Ninh Thuận là 20 GW.

Các loại đất sẵn có chủ yếu ở hai tỉnh này là đất chưa sử dụng và đất nông nghiệp. Có bốn trạm biến áp điện lưới với điện áp từ 220 kV đến 500 kV. Hầu hết mặt bằng nằm trong bán kính 20 km của trạm biến áp. Cả hai thành phố thuộc tỉnh, Phan Thiết và Phan Rang- Tháp Chàm đều có nhu cầu phụ tải và đường dây truyền tải chính là trục 500 kV giúp quản lý điều độ tốt với các vùng còn lại của đất nước.

Cường độ bức xạ mặt trời rất tốt
Cường độ mặt trời rất tốt của Việt Nam (4,2-4,4kWh/m2/ngày) tập trung ở 12 tỉnh (bảng A2.1 và hình A2.2), với tiềm năng hàng đầu 47 GW ở các tỉnh Bình Phước, 24 GW ở Tây Ninh, 14 GW ở Gia Lai, và 14 GW ở Bình Thuận.

Đất chủ yếu là đất chưa sử dụng, đất nông nghiệp và rừng sản xuất. Có 18 trạm biến áp có điện áp từ 220 đến 500 kV tại 12 tỉnh trên. Hầu hết mặt bằng nằm trong bán kính 20 km của trạm biến áp.

Các thành phố thuộc tỉnh đều có nhu cầu phụ tải, đường dây truyền tải chính là trục 500 kV giúp phép quản lý điều độ tốt hơn với các vùng còn lại của đất nước.

BẢNG A2.1. Các tỉnh và tiềm năng công suất đặt điện mặt trời (GW): tiềm năng rất tốt

HÌNH A2.1. Các khu vực có cường độ mặt trời tốt nhất

HÌNH A2.2. Các khu vực có cường độ mặt trời rất tốt

TÊN TỈNH
CÔNG SUẤT (GW)
Bình Phước
Tây Ninh
Gia Lai
Bình Thuận
Đăk Lăk
Lâm Đồng
Ninh Thuận
Khánh Hòa
Kon Tum
Bà Rịa- Vũng Tàu
Đồng Nai
Bình Dương
47,23 24,22 14,65 14,19 12,60 6,53 5,52 3,04 2,64 2,16 1,50 1,27
Nguồn: Ngân hàng Thế giới.

Chiến lược và Khung đấu thầu cạnh tranh dự án điện mặt trời ở Việt Nam | 35

BẢNGE A2.2. Các tỉnh và tiềm năng công suất đặt điện mặt trời (GW): tiềm năng tốt
HÌNH A2.3. Các khu vực có cường độ mặt trời tốt
TÊN TỈNH
CÔNG SUẤT (GW)
Gia Lai
Đăk Nông
Đăk Lăk
Bình Phước
Đồng Nai
Bình Dương
Long An
Lâm Đồng
Kon Tum
Bình Thuận
Bà Rịa- Vũng Tàu
Bến Tre
Trà Vinh
Khánh Hòa
Tây Ninh
Tiền Giang
Sóc Trăng
Thành phố Hồ Chí Minh
Đồng Tháp
54,69 44,60 40,75 27,80 25,05 22,81 21,06 20,22 17,66 13,11 7,19 6,91 6,34 5,59 3,65 3,17 3,02 2,82 1,17
Nguồn: Ngân hàng Thế giới.

Cường độ bức xạ mặt trời tốt
Cường độ mặt trời tốt (4–4,2 kWh/m2/ngày) có ở 19 tỉnh (bảng A2.2 và hình A2.3), với tiềm năng lớn nhất ở Gia Lai (55GW), Đắk Nông (44GW), và Đắk Lắk (40 GW). Hầu hết đất đai sẵn có là các loại đất chưa sử dụng, đất nông nghiệp và rừng sản xuất. Ở 19 tỉnh này có 23 trạm biến áp điện áp từ 220 đến 500 kV. Hầu hết mặt bằng đều nằm trong bán kính 20 km của trạm biến áp.
Điện mặt trời nổi
Điện mặt trời nổi (FSPV) đang được sử dụng ngày càng nhiều để giảm nhu cầu về đất (1 MWp công suất lắp đặt tại Việt Nam cần khoảng 1,5 ha đất) và thuận lợi vì cùng vị trí với nhà máy thủy điện và từ đó cải thiện điều độ VRE.
Mặc dù chi phí EPC của FSPV hiện tại ước tính cao hơn khoảng 10–20% so với các nhà máy lắp trên mặt đất do ít cạnh tranh trong sản xuất thiết bị và cần phải sử dụng cơ cấu neo đắt tiền, các chi phí gia tăng này được bù đắp một phần từ tăng 10–12% sản xuất năng lượng nhờ hiệu ứng làm mát và giảm bụi do nước xung quanh gây ra (Nhóm Ngân hàng Thế giới, ESMAP và SERIS, Nơi mặt trời gặp nước: Báo cáo về thị trường điện mặt trời nổi, 2018). Hiệu suất tăng cao nhất ở vùng khí hậu nóng như Đông Nam Á, trong đó hiệu ứng làm mát quan trọng nhất.6

  1. Nghiên cứu về điện mặt trời nổi của Ngân hàng Thế giới được công bố năm 2019 với tên gọi Nơi mặt trời gặp nước: Báo cáo về điện mặt trời nổi. Báo cáo tóm tắt được công bố năm 2018 (với cùng tiêu đề).
    36 | Chiến lược và Khung đấu thầu cạnh tranh dự án điện mặt trời ở Việt Nam

Bạn cứ phịa ra một email hoặc tên nào đó để viết ý kiến. Comment của tất cả các bạn đọc sẽ được hiện ra.

Điền thông tin vào ô dưới đây hoặc nhấn vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

Trang web này sử dụng Akismet để lọc thư rác. Tìm hiểu cách xử lý bình luận của bạn.

 
%d người thích bài này: