Trần Hoàng Blog

►Khi Trump gởi tin nhắn lên mạng Tweeter, lãnh đạo Trung Quốc rút lui và đành bó tay

Posted by hoangtran204 on 13/01/2017

Gordon G. Chang

6-1-2017

Chính quyền Bắc Kinh hiện nay không tìm được giải pháp nào để đối phó với vị tổng thống tân cử của Hoa Kỳ, Donald Trump, hay phiên bản của thế kỷ thứ 21 của ông ta là dùng chức vụ tổng thống để phát biểu ý kiến công khai về các hành động của Trung Quốc.

 

Kể từ sau khi Donald Trump đắc cử tổng thống, các nhà ngoại giao Bắc Kinh vẫn giữ im lặng một cách đáng chú ý, mặc dù Trump đã đưa ra cảnh báo rằng chính phủ của ông sẽ theo đuổi chính sách gây bất lợi cho Trung Quốc.

Một số người nghĩ các nhà lãnh đạo Trung Quốc đang nằm yên chờ thời cơ, nhưng có nhiều dấu hiệu cho thấy phía Trung Quốc đã bị Trump phục kích và vẫn chưa tìm ra cách làm thế nào để đối phó với Trump

Có lẻ nhà báo Erin Burnett của đài CNN  đã phát biểu chính xác, “Chưa có ai từng nói với Trung Quốc theo kiểu đó. Và Trung Quốc vẫn chưa nghĩ ra bất cứ kế sách nào để giải quyết chuyện này.” Erin Burnett phát biểu như vậy hồi tháng trước, sau khi Trump nhận điện thoại chúc mừng từ tổng thống Đài Loan Tsai Ing Wen, ngày 2-12-2016.

Trước đây các lãnh đạo Trung Quốc đã có kế sách rất thành công. Đầu tiên, họ cứ để các ứng viên tổng thống Mỹ chửi bới Trung Quốc thỏa thích, sau đó họ sẽ thách thức trở lại trong vài tháng đầu nhiệm kỳ của vị tổng thống đó bằng cách (tạo những biến cố) làm cho họ chao đảo bối rối khi quyết định, và rồi TQ xác định lập trường (cứng rắn, gây hấn, không nhân nhượng, phớt lờ) suốt thời gian còn lại của nhiệm kỳ của vị TT Mỹ.

Ví dụ, tổng thống George W. Bush đã rơi vào khủng hoảng vào tháng Tư năm 2001 khi một chiếc máy bay quân sự Trung Quốc va chạm với máy bay trinh thám EP-3 của Hải quân Hoa Kỳ trên không phận quốc tế vùng biển Đông. Ngay sau đó, chính quyền Bắc Kinh đã bắt giam 24 không quân Mỹ trong 11 ngày, yêu cầu Hoa Kỳ phải công khai xin lỗi và bồi thường. Thậm chí, Trung Quốc còn sỉ nhục Hoa Kỳ bằng cách lấy thiết bị điện tử nhạy cảm trong chiếc máy bay đó ra và bắt buộc Hoa Kỳ phải cắt nó thành nhiều mãnh nhỏ.

Với TT Obama, chính quyền Bắc Kinh đã tiếp tục sử dụng thành công kế sách này khi tấn công vào hai tàu thăm dò của hải quân Hoa Kỳ là ImpeccableVictorious, tại vùng biển Đông và biển Vàng vào đầu tháng Ba 2009. Việc Trung Quốc cố tình cắt rời máy thăm dò bằng siêu âm ra khỏi tàu Impeccable – biến cố này là8 một vụ tấn công vào tàu Mỹ, hay nói một cách khác, đây là một cuộc tấn công vào chính nước Mỹ.

Tổng thống Bush và Obama đều đưa ra những giải pháp sai lầm khi cố gắng giảm thiểu tối đa các hành động của Trung Quốc. Hai vị tổng thống này tránh các cuộc đối đầu thêm với chính quyền Bắc Kinh, và trong suốt nhiệm kỳ của mình, họ hành động như thể họ đang bị đe dọa vậy. Suốt thời gian đó, Trung Quốc liên tục phá hoại hòa bình và ổn định trong miền này — và TQ đã làm vậy phần lớn là vì Hoa Kỳ không hề đưa ra bất cứ lệnh trừng phạt nào đối với hành vi không thể chấp nhận được của TQ.

Donald J. Trump là một nhà lãnh đạo kiểu mới. Vị tổng thống tân cử này không để cho Trung Quốc có cơ hội thách thức mình. Vào ngày 2 tháng 12, 2016, Trump đã thể hiện điều đó qua cuộc nhận cú điện thoại từ tổng thống Đài Loan Tsai Ing Wen. He took what is now known as “The Call” from Tsai.

Đây là cuộc điện thoại mà cả hai bên đã tính toán và sắp xếp trước từ lâu. Tân Chánh văn phòng của tổng thống tân cử Donald Trump là ông Priebus đã từng viếng thăm Đài Loan năm 2011, và từng gặp bà Tsai năm 2015, ngay trước khi bà đắc cử tổng thống Đài Loan. Cố vấn kinh tế của Trump là Peter Navarro và Alexandre Gray đều có tình cảm với Đài Loan. Cả hai ông đều gọi Đài Loan là “miếng thịt nạc ba rọi thơm ngon” của nền dân chủ và cách đối xử của chính phủ Obama đối với Đài Loan là một lầm lỗi đáng chê trách. Chính sách xoay trục về Châu Á dưới thời TT Obama chỉ là nói cho to miệng, như đem 2 tàu chiến cận duyên đậu ở Singapore và 2500 thủy quân lục chiến Mỹ đóng ở Úc, nhưng không có cây gậy để răn đe TQ khi TQ quấy nhiễu và xây dựng đảo nhân tạo ở Biển Đông. (Trích Tạp chí Đối Ngoại, Foreign Policy magazine titled “Donald Trump’s Peace Through Strength Vision for the Asia-Pacific,”)

Trump thậm chí còn tấn công Trung Quốc trước cả khi tuyên thệ nhậm chức. Cuộc đối thoại với tổng thống Đài Loan không hề ngẫu nhiên xảy ra mà đã được thu xếp nhiều tuần lễ trước đó của cả hai phía. but the result of weeks of staff work on both sides.

Trong khi nhiều người chỉ ra rằng, cuộc gọi đó đã phá hủy chính sách suốt hơn 4 thập kỷ qua của Trung Quốc, thì Trump lại nói rằng ông hoàn toàn biết rõ tầm quan trọng của những lời mình đã nói. “Tôi hoàn toàn hiểu chính sách một-đất-nước-duy-nhất của Trung Quốc, nhưng cái tôi không hiểu ở đây là tại sao nước Mỹ lại bị ràng buộc bởi chính sách đó.”

Phần thú vị nhất trong chuỗi sự kiện này chính là phản ứng của Trung Quốc, hay chính xác hơn là hai hành động thiếu nhất quán từ phía Trung Quốc.

Đầu tiên, vào ngày 10 tháng 12, 2016, không lực Trung Quốc đã bay vòng vòng quanh Đài Loan. Đó là lần thứ hai trong vòng hai tuần không lực Trung Quốc bay tại đây, lần đầu tiên là để cảnh cáo tổng thống Tsai không được gọi cho Trump. Sau đó, vào tháng trước, tàu sân bay Trung Quốc, Liêu Ninh, cùng 5 tàu hộ tống khác đã đi từ Thanh Đảo đến Hải Nam, ở phía đông của đảo Đài Loan.

Hơn nữa, nhiều người cho rằng, việc Trung Quốc vớt chiếc tầu thăm dò không người lái của Hải quân Hoa Kỳ vào 12/2017 trong vùng hải phận quốc tế của Biển Đông chính là hành động mà TQ đã đáp trả cho việc Trump nhận cú điện thoại chúc mừng của tổng thống Đài Loan Tsai Ing Wen. (Sau đó Trump đã viết trên Twitter rằng Trung Quốc có thể giữ luôn chiếc tàu thăm dò bị đánh cắp đó cũng được). Gợi ý kỳ lạ này của Trump gần như chắc chắn là một nỗ lực để làm cho việc vớt tàu không người lái để thăm dò của Trung Quốc mất tác dụng.

Những hành động khiêu khích của quân đội Trung Quốc, vốn là một phần trong chính sách đối ngoại vài năm gần đây, đã bị phản ứng từ các lãnh đạo nước này làm cho suy yếu. Mới đây, Trump vẫn không tiếc lời nhiếc móc Trung Quốc trên mạng Twitter (nào là hành động của TQ là một cuộc đánh cắp tàu không có trong tiền lệ), trong khi tờ South China Morning Post lại chỉ ra rằng, “Chính quyền Bắc Kinh đang rất kiềm chế trong việc không chỉ trích cá nhân ông Trump, dù ông ta có rất nhiều lời bình luận dành cho Trung Quốc.”

Các nhà lãnh đạo Trung Quốc không mấy vui vẻ với chướng ngại vật chưa từng có bởi họ “vẫn chưa quen với kiểu cách không-tuân-theo-đường-lối-chính-thống của Trump trong việc liên quan tới ngoại giao.” (Khi cần có ý kiến về vấn đề gì, Trump chỉ dùng mạng Tweeter, ông không cần phát biểu thông qua Bộ ngoại giao Mỹ cũng không cần tổ chức họp báo.)

Giáo sư Liu Weidong thuộc Học viện Khoa học Xã hội Trung Quốc cho biết. “Trump cứ nghĩ rằng ông ta chỉ đưa ra vài câu bình luận vu vơ, nhưng chính quyền Bắc Kinh để ý rất kỹ đến các phát ngôn đó bởi chúng gây cản trở cho các tính toán của Bắc Kinh.”

Hành động của Donald Trump không hề giống với bất cứ tổng thống tiền nhiệm nào trước đó. Và mặc dù nhận được rất nhiều chỉ trích, thì điều này cũng mang lại hiệu quả tích cực trong việc gửi lời cảnh báo đến các giới chức Trung Quốc đã quá quen trong việc đối phó với các tổng thống Hoa Kỳ trước đây.

Các quan chức này thấy việc Trump sử dụng Twitter là cực kỳ phiền toái. Tất cả các lãnh đạo Trung Quốc đều đã được cơ cấu từ trước theo kế hoạch của ban tổ chức, họ được lựa chọn bởi những người đồng chí trong Đảng Cộng sản, và tất cả bọn họ duy trì quyền lực bằng cách bị bắt buộc phải thi hành các chỉ thị thay vì là thuyết phục.

Thí dụ, người đồng cấp với Donald Trump là Tập Cận Binh, ông ta chỉ có đúng một bài đăng trên mạng xã hội trong suốt sự nghiệp của mình, và nó được đăng tải bởi một cơ quan truyền thông của Đảng có tên là Nhật báo Nhân Dân PLA Daily. Tập Cận Bình cũng không có tài khoản Weibo (một mạng xã hội giống Twitter). Ngoài việc ra các tuyên bố quan trọng, ông này cũng không có ảnh hưởng nhiều trên phương tiện truyền thông trực tiếp.

Mặc dù Trump không ngừng đưa ra ý định của mình, Tập Cận Bình và cấp dưới vẫn chưa hề chuẩn bị gì cả. Theo Thời báo Tài chính, chính quyền Bắc Kinh đã “vô cùng bất ngờ” khi Peter Navarro được bổ nhiệm là chủ tịch Hội đồng Thương mại Quốc gia vừa mới được thành lập8.

Giới lãnh đạo Trung Quốc trước đó đã kỳ vọng rằng Trump sẽ giảm bớt các phát ngôn chống Trung Quốc sau khi nhậm chức. Nhưng với việc đề cử Peter Navarro làm cố vấn kinh tế tòa Bạch Ốc, Wilbur Ross làm Bộ trưởng Thương Mại, và Robert Lighthizer làm Đại diện Thương mãi của Hoa Kỳ, Trump đã chính thức tuyên bố rằng đối phó với Trung Quốc là việc cần phải thực hiện đầu tiên khi trở thành tổng thống.

Cũng có một lý giải khác cho hành động chậm chạp từ phía Trung Quốc như sau: Hiện tại, giới lãnh đạo Trung Quốc đang phải đau đầu đối phó với những kẻ đầu cơ bán khống (bán rẻ) đồng nhân dân tệ (làm cho nó bị giảm giá trị, gây lạm phát.)

Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc đã tiêu tốn hàng chục tỉ USD trong mấy ngày vừa qua để hậu thuẫn (mua vào) “đồng tiền đỏ” (redback), vốn đã giảm đến 6.95% giá trị so với đồng dollar tại thị trường nội địa. Có lẽ Bắc Kinh đang muốn mặc kệ Trump để Trump khỏi bới móc chuyện Trung Quốc đang cố gắng ổn định tình hình trong tuyệt vọng.

Như mọi người đều biết, Trump đã và đang phàn nàn chính quyền TQ đã phá giá nhân dân tệ (bằng cách in nó ra thật nhiều để mua vào tiền đô Mỹ bên trong TQ, và khi đồng nhân dân tệ mất giá, TQ sẽ có lợi khi xuất khẩu. Ngược lại, hàng Mỹ xuất khẩu vào TQ trở nên quá mắc mỏ, khó cạnh tranh.)

Hiện Trung Quốc đang đẩy giá đồng nhân dân tệ lên, chứ không phải xuống như Trump suy đoán. Nhưng chính quyền Bắc Kinh không hề muốn tham gia vào cuộc chiến trên mạng Twitter bởi họ biết họ không thể thắng nổi Trump.

Dường như hiện nay Trung Quốc đang gặp phải đối thủ mà họ không thể nào làm cho người ấy sợ hãi.

Trần Hoàng (dịch)

Nguồn: http://nationalinterest.org/feature/trump-tweets-china-retreats-18971

 

Advertisements

Bạn cứ phịa ra một email hoặc tên nào đó để viết ý kiến. Comment của tất cả các ban đọc sẽ được hiện ra. Các bạn cứ bịa ra một email address nào cũng được.

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: