Trần Hoàng Blog

  • Bài viết mới

  • Thư viện

  • Chuyên mục

  • Tháng Năm 2011
    C H B T N S B
    1234567
    891011121314
    15161718192021
    22232425262728
    293031  
  • Bài viết mới

Archive for Tháng Năm 1st, 2011

Đêm Havana & Ngày Hà Nội

Posted by hoangtran204 trên 01/05/2011

Tưởng Năng Tiến
Có nơi nào trên trái đất này
Mật độ đắng cay như ở đây?
Chín người – mười cuộc đời rạn vỡ.
Bị ruồng bỏ và bị lưu đầy…
Có nơi nào trên trái đất này
Mật độ yêu thương như ở đây?
Mỗi tấc đất có một người qùi gối
Dâng trái tim và nước mắt
Cho nỗi đau của cả loài người …
Phùng QuánTôi chưa bao giờ đến Hà Nội, và cũng chưa bao giờ cảm thấy có chút xíu nào hào hứng khi nghĩ đến chuyện phiêu lưu tới một nơi xa xôi, lôi thôi và tai tiếng (tùm lum) như thế. Đã thế, đường thì xa, vé tầu thì mắc, thủ tục thì lôi thôi rườm rà, và lỡ mà kẹt luôn thì… chết mẹ!

Tôi sinh trưởng ở miền Nam, nghĩ và nghe sao là nói vậy. Và cứ như vậy mà nói, chắc chắn, sẽ làm mích lòng cả đống người. Tôi biết vậy nhưng không thể nào nói khác vì những điều mà tôi được nghe kể về Hà Nội (thường) không có gì là đàng hoàng hay tử tế – đại loại như:

Lời ăn tiếng nói lễ độ cũng khó gặp, chứ đừng nói gì đến văn vẻ… Một cô gái có thể nói oang oang giữa chợ:

Nó rủ tao đi nhưng tao đ… đi.

Sáng nay mẹ mày qua xin lửa bố tao, bố tao đ… cho…

Một cái gì đó đã phá vỡ lòng tin của con người rằng xã hội luôn luôn cố gắng đem lại sự tốt đẹp cho mình, và chính mình phải có bổn phận phải gìn giữ các công trình xã hội để mình và mọi người cùng hưởng. Người ta thẳng tay cắt dây điện để bán lấy chút tiền, có thể đốt hết một kho hàng hoá để phi tang cho một vật ăn cắp không đáng là bao… con người đối xử với xã hội thô bạo như vậy chỉ vì xã hội đã đối xử với họ tệ quá (Phạm Xuân Đài. Hà Nội trong mắt tôi. Thế Kỷ: Hoa Kỳ 1994, 32-33).

Trời đất, đó là chuyện nhỏ và chuyện cũ (rích) rồi – từ hồi thế kỷ trước lận – bới móc ra làm chi nữa, cha nội ? Thì rành rành là chuyện bây giờ, thế kỷ XXI đây nè, Hà Nội vẫn cứ y trang như hồi đó – chớ có khác (mẹ) gì đâu:

Những đứa bé trai và gái bưng thức ăn cho khách vẫn là những đứa bé đã được mô tả trong tiểu thuyết Nam Cao hay Trương Tửu cách đây năm sáu thập niên, còm cõi, nhọc nhằn, cơ cực, chỉ biết cúi đầu vâng dạ và sống quen với lo âu, sợ hãi….

Những anh chị phu hồ vẫn làm việc bằng những cung cách từ nửa thế kỷ trước. Họ chuyền tay nhau mọi thứ vật liệu. Cát, đá và sạn đựng trong những cái rổ, đà gỗ vác trên vai. Một ngày dầm mưa hay đổ mồ hôi như thế của một người phu hồ trị giá một đô la và một bữa ăn trưa thanh đạm. Hơn một phần tư thế kỷ thực hiện ‘chủ nghĩa xã hội ưu việt’ trong nước, hơn một phần tư thế kỷ kêu gào tự do và nhân quyền của khối người việt lưu vong hải ngoại, chẳng có chút ánh sáng nào rọi vào những góc đời phiền muộn tối tăm này” (Bùi Bích Hà, “Nhìn lại quê hương,” Thế Kỷ 21, Sep. 2003:63-65).

Phạm Xuân Đài và Bùi Bích Hà, nói nào ngay, không phải là người Hà Nội. Họ là dân bá vơ, tha phương cầu thực, cù bơ cù bất, ở tận California hay đâu đâu đó. Cả hai chỉ tạt ngang, ghé chơi Hà Nội năm ba ngày hay vài ba tuần lễ gì thôi. Biết (khỉ mốc) gì đâu mà nói hành nói tỏi (nghe thấy ghét) dữ vậy chớ?

Nguyễn Huy Thiệp thì khác à nha. Ông ta là niềm hãnh diện của Hà Nội (nói riêng) và của cả nước Việt (nói chung). Ổng có dư thẩm quyền và thừa tư cách để nói về thủ đô “mến yêu của ta”. Trong tác phẩm Tuổi hai mươi yêu dấu, nhà văn đã mượn lời một nhân vật để tuyên bố như sau:

Thời của tôi đang sống là thời chó má. Tin tôi đi, một trăm phần trăm là như thế đấy.

Ý, trời đất, quỉ thần, thiên địa ơi! Giữa Thời đại Hồ Chí Minh (quang vinh), và trong lòng thủ đô Hà Nội – nơi mà cách đây chưa lâu người ta vẫn còn phải nhai rón rén khi ăn – mà thằng chả nói năng ồn ào, lạng quạng và bạt mạng (quá cỡ) như vậy thì kể như là… hết thuốc!

Và Hà Nội không phải là nơi duy nhất hết thuốc (chữa) như thế trên thế giới này. Tôi nghe kể là ở thủ đô của Cuba – một nước anh em xã hội chủ nghĩa – tình trạng cũng bết bát, và bệ rạc không kém:

Ở La Havanne vài ngày dần dần bạn hiểu cái khang trang, sầm uất ở những nơi có du khách chỉ là bộ mặt bên ngoài che không nổi một xã hội lở lói, mệt mỏi… Cuba có hai thế giới, thế giới tưng bừng náo nhiệt của du khách, của những người có tiền xanh, bên cạnh thế giới mệt nhoài của dân địa phương. Sau 50 năm cách mạng, cái mơ của đa số dân Cuba là vượt biển qua Miami hay có bà con thỉnh thoảng gởi về một cái ngân phiếu” (Trần Công Sung,” Cuba Sí, Cuba No,” Thế Kỷ 21, Dec. 2003:78).

Đó cũng là cái ước mơ thê thảm, vượt quá tầm tay, của rất nhiều người dân Việt – bây giờ! Trong quá khứ, Cuba và Việt Nam cũng có rất nhiều điểm (bất hạnh) tương tự như nhau. Hai quốc gia này đều có thời gian dài là thuộc địa, và cả hai đều đã tin tưởng rằng sẽ giành lại được độc lập và tự do bằng con đường… cách mạng! Chung cuộc, cả hai đều sống dở (và chết dở) trong lòng cách mạng!

Ví von mà nói thì Havana và Hà Nội như hai cô bé lọ lem, song sinh, trong một gia đình khánh tận. Cả hai cùng có chung ước mơ là lấy được một tấm chồng đàng hoàng, lương thiện nhưng (chả may) đều phải lòng đúng đồ phải gió, và đã trao duyên lầm… tướng cướp! Và quí vị tướng cướp này đang làm cái công việc mà họ mệnh danh giữ hoà bình cho thế giới – nếu trích theo nguyên văn lời của ông Nguyễn Minh Triết, Chủ tịch nước Việt Nam:

Có người ví von, Việt Nam – Cuba như là trời đất sinh ra. Một anh ở phía Đông, một anh ở phía Tây. Chúng ta thay nhau canh giữ hòa bình cho thế giới! Cuba thức thì Việt Nam ngủ, Việt Nam gác thì Cuba nghỉ…

Havana, tuy thế, vẫn còn “có phước” hơn Hà Nội. Bi kịch của La Havanne chỉ xẩy ra vào lúc có mặt trời – theo lời của Trần Công Sung:

Đêm xuống, dân Cuba quên cái cực nhọc ban ngày, đổ ra đường nhộn nhịp… Quên dollars, quên cách mạng, quên những bài diễn văn dài tám giờ, quên embargo, người ta đàn hát nhẩy múa náo nhiệt. Không phải chỉ ở những khu du khách, ngay cả ở những khu bình dân, đen tối, trong những tiệm cà phê rẻ tiền…, đâu đâu cũng có tiếng nhạc, giọng hát…

Nói cách khác là ban đêm thì dù Việt Nam có gác hay không, Cuba vẫn nghỉ.

Cho nó khoẻ!

Vẫn theo như nhận xét của Trần Công Sung thì ở Havana “có một cái gọi là cái hồn (“âme”). Cái hồn này đang nâng đỡ cho mọi người sống qua những ngày tháng cơ cực, đắng cay của thời mạt kiếp. Tôi còn tin rằng nó cũng sẽ giúp cho dân tộc Cuba hồi sinh chóng vánh, sau khi họ chôn xong cái Chủ nghĩa Xã hội (đang muốn “chuyển qua từ trần”) ở đất nước này.

Hà Nội (dường như) không có một cái hồn như thế để chuẩn bị hồi sinh, dù CNXH cũng chỉ còn sống thoi thóp ở nơi này. Tôi chưa bao giờ nghe ai nói đến có một đêm nào đó (dù chỉ một đêm thôi) người dân Hà Nội đã đổ ra đường, đàn hát, nhẩy múa nhộn nhịp, một cách hồn nhiên và vô tư như vậy cả.

Tình trạng của Hà Nội có vẻ tuyệt vọng hơn, theo như nhận xét của nhà văn Bùi Bích Hà – qua bài báo thượng dẫn: “Người ta chỉ cần một hai thập niên để vực dậy một nền kinh tế sa sút nhưng để xây dựng lại niềm tin cho cả dân tộc, cụ thể như dân tộc tôi, nay chỉ còn cầu phép lạ gieo xuống thưở đất hoang hoá này những hạt giống mới để bắt đầu lại.

Cách đây không lâu – trên diễn đàn talawas – khi được hỏi “phải hình dung thế nào về văn hiến Thăng Long,” giáo sư Nguyễn Huệ Chi đã (rơm rớm nước mắt, tôi đoán thế) kể lại rằng: “Gần đây có một vị viện sĩ định nghĩa văn hiến là văn học để hiến dâng cho Đảng.

Thiệt, nghe mà… hết hồn luôn! Havana là một thành phố non trẻ, mới có mặt từ đầu thế kỷ thứ XVI mà khí phách và hồn phách vẫn còn lai láng qua từng bước chân nhún nhẩy của người dân – dù nơi đây công an (chắc) không ít hơn Hà Nội. Không lẽ mảnh đất ngàn năm văn vật, lừng lẫy cỡ như Thăng Long, mới đụng chuyện với cường quyền và bạo lực (có vài chục năm) mà đã “mất hồn mất vía” và “chết tiệt” hết thế sao?

Tôi không tin như vậy đâu. Và tôi cũng không chịu như vậy nữa. Đảng CSVN quả thực đã hớp được hồn của một mớ “viện sĩ” ở Bắc Hà nhưng những chú lính gác cửa của Bắc Kinh (hay còn có tên gọi mới, dễ thương hơn, là “những kẻ canh giữ cho hoà bình thế giới”) chưa bao giờ thực sự nhìn ra được cái hồn của đất Thăng Long, chớ đừng nói chi đến chuyện họ “đụng” được tới nó.

Do tình cờ, tôi có lần (may mắn) cảm thấy được cái hồn của Hà Nội trong một căn hộ nhỏ – ở ngõ Ánh Hồng, cạnh một nhà xí công cộng, luôn luôn ngập ngụa cứt đái – của một người đàn bà tên Sợi.

Chị Sợi có một mẹt hàng ở đầu ngõ, bầy bán các thứ linh tinh: ấm nước chè, gói thuốc lào, bao thuốc lá, lọ ô mai, gói bánh bích qui. Chị không có vốn nên hàng hoá lèo tèo, thảm hại.

Chị Sợi bán hàng không đủ thu nhập để nuôi mình, và nuôi người mẹ bệnh đang nằm chờ chết nên – đôi lúc – buộc phải bán cả thân. Mẹt hàng, cũng như thân xác “xuống cấp” của người đàn bà đã quá thời xuân sắc này, chỉ hấp dẫn được một loại khách hàng duy nhất: đám ăn mày.

Trong số những người chồng hờ ấy, chị đặc biệt yêu quý một anh ăn mày trẻ, còn ít tuổi hơn chị. Anh ta đến với chị không như người đến với gái làng chơi.

Anh đã kể cho chị nghe chuyện chân anh. Còn chị kể cho anh chuyện mẹ chị. Khi bị ngã gẫy xương hông, nằm liệt, ba năm đầu cụ hát. Ba năm sau cụ chửi. Và một năm nay cụ yên lặng. Mỗi khi có khách lên gác lửng cùng chị, cụ nhắm mắt giả cách ngủ.

Anh thương chị. Chị thương anh. Chính anh đã mượn cưa, bào ở đâu về cưa, bào, đo, cắt mộng mấy tấm gỗ cốp pha, ráp thành cái áo quan cho cụ. Và cũng chính anh, dù què một chân cũng đã bắc ghế trèo lên, xây thêm hai hàng gạch quanh tường bao cho nó cao thêm, chắn bớt cái hơi nhà xí tạt vào.

Người thứ hai chị Sợi yêu quý là một phụ nữ. Một bà già. Bà cụ Mít. Đó là một bà già thấp bé, lại còng, mặt chằng chịt vết nhăn, chẳng biết bao nhiêu tuổi nữa. Chính bà Mít cũng không biết mình bao nhiêu tuổi…

Bà ở vùng Hà Nam, Phong Cốc. Anh con trai duy nhất của bà a dua với bọn xấu trong làng đi ăn trộm lợn. Án xử hai năm. Trong tù bị bọn đầu gấu đánh chết. Người con dâu bỏ đi lấy chồng, để lại cho bà hai đứa cháu gái, đứa chín tuổi, đứa bảy tuổi.

– Bây giờ một đứa lên tám, một đứa lên mười rồi cô ạ. Vài năm nữa, chúng nó lớn khôn là tôi không lo gì nữa. Tôi có chết cũng không ân hận.

Một lần bà Mít đến, nắm lấy bàn tay chị:

– Em ơi. Chị nhờ em một cái này được không.

Bà ngập ngừng. Chị Sợi không hiểu chuyện gì. Nhưng rõ ràng là một việc hệ trọng, rất hệ trọng đối với bà.

– Giúp chị với em nhé. Chị tin ở em.

Thì ra bà muốn gửi chị tiền. Tiền là vàng, là cuộc sống của hai đứa cháu côi cút của bà ở quê. Chúng còn bé lắm. Chúng mồ côi, chúng mong bà. Chúng cần tiền của bà. Bà phải nuôi chúng. Chúng chưa thể tự kiếm sống được, chưa thể tự lo liệu được. Để nhiều tiền trong người, bà sợ. Suốt ngày đi bộ rạc cẳng mà đêm cứ ngủ chập chờn. Nên nghe chừng thấy nằng nặng hầu bao, bà phải mang tiền về quê.

……

Mùa rét bao giờ cũng là thời gian gay go của chị. Hàng họ ế ẩm. Khách đến nhà cũng ít. Bù lại với đám ăn mày, mùa rét là mùa cưới xin, mùa bốc mả. Trong khi hiếu, hỷ, người ta rộng rãi với ăn mày. Bà cụ Mít vẫn thỉnh thoảng tới chỗ chị để cho chị hòn xôi, miếng thịt. Bà kêu rét và gửi chị thêm một ít tiền. Chị bảo bà đã gửi bốn lần tiền rồi sao không mang về cho các cháu kẻo chúng nó mong, đã lâu rồi bà chưa về nhưng bà Mít nói:

– Tôi cố thêm ít ngày nữa. Rồi về ở với chúng nó một thời gian. Ngoài giêng tôi mới ra. Bà cháu xa nhau lâu quá rồi. Lại còn phải cố mua cho mỗi đứa một bộ quần áo mới mặc Tết.

Nhưng cả tháng sau bà Mít vẫn không quay lại. Chị Sợi biết rằng có chuyện chẳng lành nhưng vẫn hy vọng được thấy dáng người nhỏ còng còng của bà trong tấm ni-lông vá víu chống gậy, khoác bị bước tới. Chị chưa chờ ai đến như vậy. Lo lắng. Hy vọng. Tuyệt vọng. Chắc chắn bà Mít đã chết ở đâu rồi!

Chị Sợi kiểm lại số tiền bà Mít gửi một lần nữa. Rồi gấp những tờ giấy xi-măng, những túi ni-lông. Cho tất cả vào một cái túi xách. Bây giờ chị không chờ bà Mít nữa. Chị chờ anh què đến. Chị bảo anh:

– Bà Mít chết thật rồi. Anh phải giúp em. Ở đây trông nom, cơm nước, rửa ráy cho mẹ em vài ngày. Em phải đi đây.

– Em biết quê bà ở đâu mà tìm?

– Cứ về Hà Nam, Phong Cốc hỏi. Thế nào cũng ra. Hỏi dân. Hỏi tòa án.
Phải đem chỗ tiền này về cho hai đứa trẻ mồ côi. Phải thực hiện nguyện ước của bà cụ, kể cả việc mua hai bộ quần áo mới cho chúng nó…

Chị Sợi, anh què – cũng như bà Mít – cho đến lúc chết vẫn chưa có đêm nào ôm đàn ngồi hát, hay đổ ra đường nhẩy nhót nhộn nhịp, như những người dân ở Havana. Ngày cũng như đêm họ sống ẩn nhẫn, thầm lặng trong những con hẻm hôi thối luôn ngập ngụa phân người giữa lòng Hà Nội.

Chính ở những nơi tăm tối này, họ đã giấu kín được nguyên vẹn cái hồn của cả một dân tộc qua từng nhịp thở và nhịp đập của tim. Và tôi cũng cảm được cái hồn lai láng (như thế) khi viết những dòng chữ này, dù nơi tôi đang sống cách xa Việt Nam hơn nửa vòng quả đất.

Sau khi đọc xong “Truyện không tên,” tôi đã viết thư cảm ơn tác giả vì đã mở cho tôi thấy cái hồn của dân tộc Việt. Nhà văn Bùi Ngọc Tấn nói rằng ông không viết truyện mà chỉ kể lại chuyện đời của chị Sợi, theo như lời chính chị tâm sự – thế thôi.

Chị Sợi, anh Què vẫn còn đang sống tại Hà Nội. Nơi đây, không phải lúc nào ra ngõ cũng gặp anh hùng hay gặp một ông (hoặc một bà) tiến sĩ. Đôi khi, chúng ta vẫn gặp được những mảnh hồn của mảnh đất này nhưng không có cơ duyên để nhận biết thôi.

Tưởng Năng Tiến


Posted in Chinh Tri Xa Hoi | Leave a Comment »

Đối Mặt [5]

Posted by hoangtran204 trên 01/05/2011

Tiếp theo các phần: I, II, IIIIV.

Tạm giam và thẩm vấn

Hai thanh niên ơi ngủ đi

Vâng, chú ngủ trước đi, bọn cháu xem bóng đá tý đã.

Nói trước là chú có tật rất xấu,  khi ngủ ngáy rất to, thông cảm cố chịu đựng nhé!

Không sao, bọn cháu thanh niên đặt đầu là ngủ ấy mà chú.

Thời gian gay cấn nhất đã qua, sau một ngày đối mặt với bộ máy chuyên nghiệp, bài bản đã giúp tôi trưởng thành nhanh chóng, tìm ra được phương sách ứng xử tốt hơn để đối phó một cách tương tựu. Nhìn đồng hồ đã 24h30, thành phố Lạng Sơn náo nhiệt là vậy nay đã chìm đắm trong không gian yên tĩnh, mọi sự vật và hiện tượng đều trở nên hiền hòa, con người thu lại trong thiên nhiên tĩnh mịch.

Trong mơ màng, trước mặt tôi hình ảnh người phó ban tổ chức tỉnh ủy, cũng là người có nhiều thâm niên trong ngành công an, một người quyền chức trong tay chẳng có gì đáng nói nhưng được cái rất tiêu biểu cho một cán bộ của Đảng cộng sản Việt Nam, hội tụ khá đầy đủ các tố chất của một viên chức dưới chế độ đương thời, đó là hách dịch, quan liêu, cửa quyền, kiêu ngạo. Với cái chức phó ngành của một địa phương cấp tỉnh vậy mà dám lên mặt tuyên bố: “tôi còn sống thì cái Đảng này không bao giờ chết được”, nhưng đó là cái thùng rỗng, cứ chạm đến là kêu to, thật tiếc thay cho Đảng, trong thời đại ngaỳ nay những người như vậy mà vẫn được trọng dụng. Hình ảnh của người trưởng phòng công an tỉnh đội lốt cán bộ ban tổ chức tỉnh ủy một cách hớ hênh, trơ trẽn đến nực cười, sốt sắng trong công việc nhưng vụng về về nghiệp vụ… cứ để xuôi theo dòng suy nghĩ cho đến thiếp đi lúc nào không biết. Sáng hôm sau tỉnh dậy người nhẹ nhõm, khoan thai, tinh thần sảng khoái, phấn trấn sẵn sàng cho mình để bước vào cuộc đối mặt mới.

7h30, mọi người tập trung đầy đủ để ăn sáng, người gọi phở gà, người gọi phở bò, người ăn xôi tùy thích, ăn xong mọi người lên thẳng ban tổ chức tỉnh ủy vào phòng làm việc dành cho chúng tôi.  Trong phòng dàn máy tính hôm qua thu về đã bày sẵn trên bàn để chuẩn bị làm việc, có đến gần chục cán bộ phòng bảo vệ chính trị nội bộ và công an tỉnh có mặt tại phòng, “chuyên gia”vi tính đến, trưởng phòng công an tuyên bố:

Sáng nay chúng ta tiến hành kiểm tra máy tính, anh có mặt tại đây để trực tiếp ký nhận những tài liệu chúng tôi lấy ở máy anh ra, sau đó chúng tôi lại niêm phong lại, rất có thể chúng tôi sẽ chuyển sang cơ quan điều tra nếu xét thấy cần thiết, việc này còn phụ thuộc vào thái độ của anh trong quá trình làm việc.

Các anh cứ làm việc theo đúng luật, nếu vi phạm luật pháp thì không riêng gì tôi mà ngay cả các anh cũng bị pháp luật xử lý, pháp luật không cho phép ai suy diễn để quy chụp- tôi cười đáp.

Anh nhận thức được thế là tốt rồi, tôi sẽ còn nhiều thời gian để tranh luận với anh, đáng tiếc là anh học lý luận đã quá lâu rồi, bây giờ nhiều quan điểm mới lắm, những quan điểm của anh nhiều cái đã lỗi thời, không phù hợp với thời đại ngày nay-trưởng phòng công an tỉnh chỉnh huấn tôi.

Anh đã quá sai đấy, tôi đang là đứng đầu cơ quan tuyên truyền của Đảng ở một địa phương, chắc chắn những quan điểm mới tôi cập nhật hơn anh, bởi đó là chuyên nghành của tôi, lúc nào tôi cũng được tập huấn, được nghe thời sự nội bộ, tôi có bản tin nội bộ riêng, có những tài liệu tuyệt mật, anh làm sao có được mà tự mãn vậy? tôi cũng nói trước với anh là tôi xét thấy chẳng cần gì phải tranh luận với anh vì tôi với anh có bất đồng gì đâu? và xét cho cùng thì tôi tranh luận với anh để làm gì? nhằm mục đích gì? bất đồng của tôi là bất đồng về quan điểm, mà anh thì không giải quyết được vấn đề đó nên tôi không tranh luận với anh, anh thông cảm.

Bầu không khí trong phòng làm việc bắt đầu nóng lên, nhiều người biểu hiện tức tối khi thấy tôi tuyên bố như vậy, trưởng phòng công an Thực nét mặt biến sắc vì cảm thấy bị xúc phạm nhưng cố lấy lại bình tĩnh bởi có khùng lên ở đây cũng chẳng giải quyết được gì.

Được rồi anh cứ chờ đấy.

Thì tôi vẫn chờ anh đấy thôi, tôi có trốn đi đâu.

Anh có trốn cũng không thoát được- một công an khác tức tối chen vào.

Anh bắt tôi trốn thì tôi cũng chẳng trốn, việc gì tôi phải trốn, tôi sống đàng hoàng trên quê hương, đất nước tôi, tôi không hèn mạt như các anh nghĩ đâu.

Cuộc đấu khẩu tạm dừng lại, mọi người chăm chú vào máy tính đang in toàn bộ những gì có lưu giữ trong máy ra, ai cũng có trong tay một tài liệu của tôi, rất chăm chú đọc, có người ra ngoài hành lang đọc cho đủ ánh sáng, không khí trong phòng trở nên im ắng.

Cậu cán bộ công an ở dưới Hà Nội lên có dáng người lùn tịt, trắng trẻo đi vào ngồi ghế cùng tôi lân la chuyện trò làm quen, hết chuyện này đến chuyện kia, bỗng rưng cậu hỏi tôi:

Anh Hồi có biết ông Phạm quế Dương không?

Tôi có biết tên tuổi, thân thế sự nghiệp của ông nhưng chưa được gặp- tôi trả lời.

Tôi dám chắc là ông có trình độ, năng lực, kinh nghiệm và là người có công với cách mạng hơn nhiều so với anh.

Đúng, tôi cũng nghĩ thế.

Vậy mà anh biết không?  khi ông đứng trước vành móng ngựa mà ông phải khóc rưng rức đấy, anh biết vì sao không? vì thấy những việc làm của mình nó sai trái với lương tâm, đạo đức, trái với luân thường đạo lý, đi ngược lại những gì mà cả đời mình đã cống hiến, chỉ vì một chút sa ngã mà phải hối hận cả đời, ông mong muốn được khoan hồng, trở về làm người lương thiện, người như ông mà còn có những sai lầm đáng tiếc như vậy huống hồ là anh, tôi nghĩ con người ai cũng có những sai lầm, vấn đề là ta nhìn nhận ra nó và quyết tâm sửa chữa nó, đánh người đi chứ ai nỡ đánh người trở lại. Đối với anh quan điểm của chúng tôi không bao giờ đuổi anh đến cùng sào mà muốn mở cho anh một lối để anh quay lại với cộng đồng xã hội…

Cậu ta nói một thôi, một hồi mà chưa rứt, tôi cười cắt ngang:

Anh mới ra trường phải không?

Như có gầu nước lạnh hắt vào mặt, khác với mọi người,  sắc mặt cậu ta biến thành đỏ ửng, nhìn lại càng ngây ngô tợn.

Anh nói sao? tôi mà lại mới ra trường, xin nói với anh tôi đã có hơn chục năm công tác, có gia đình, con tôi lớn bằng con anh rồi đấy.

Xin lỗi, tôi thấy anh nói cứ na ná giống mấy cậu sinh viên trường đại học an ninh đi thực tập vừa rồi mà tôi có dịp được tiếp xúc. Còn ông Phạm quế Dương, tôi biết ông hơn anh tưởng nhiều, ông là cựu đại tá quân đội, ông không yếu đuối và hèn như anh nói đâu, mà anh nói với tôi như thế nhằm mục đích gì nhỉ? tôi không còn trẻ, làm gì đều có suy nghĩ kỹ lưỡng mà việc này đâu có phải việc nhỡ nhàng, trót dại hay do một lúc nào đó yếu đuối, sa ngã mà đây là kết quả của một quá trình chuyển hóa, hình thành hệ tư tưởng với một ý thức hệ trong con người tôi.

Xin lỗi, tư tưởng gì bọn các ông- trưởng phòng công an Thực tức giận chen vào, chẳng qua là một số trong bọn các ông thất nghiệp, không có việc làm, mong muốn có được của bố thí vài đồng đô la bẩn thỉu của bọn phản động lưu vong, hằn học với chế độ ta; một số do bất đồng với chế độ; một số do thích nổi tiếng, viển vông tham vọng có được chức quyền, tôi lạ gì.

Mọi người đều có quyền nhìn nhận người khác ở góc độ khác nhau, đánh giá khác nhau, tôi không tranh luận điều đó.

Tôi nói với anh chỉ là muỗi đốt cột điện- trưởng phòng không nén nổi căm giận, anh ta phát khùng nói.

Tôi cũng tức giận chẳng kém phần, liền tuôn luôn câu thơ của Hồ chí Minh viết trong thời kỳ cách mạng chưa giành được chính quyền.

“Hôm nay châu chấu đá voi
Ngày mai voi sẽ bị lòi ruột ra”

Muỗi đốt cột điện thì có hề hấn gì mà cả bộ máy của Đảng, Chính quyền, Công an tỉnh tập trung lực lượng điều tra,  dò la, rồi hóa trang biến tướng, canh giữ bảo vệ, tiêu tốn bao nhiêu sức người, sức của chỉ để ngăn cản con muỗi khỏi đi đốt cột điện, đây là trò hề chắc. Có chuông điện thoại di động, anh ta đi ra ngoài nghe, lát sau anh ta vào dặn mấy anh, em cấp dưới:

Ghim từng loại tài liệu một rồi đưa cho anh Hồi xem lại và ký xác nhận, tôi phải lên làm việc với sếp.

Vâng- mọi người đáp.

Nói rồi anh ta cùng trưởng phòng bảo vệ chính trị nội bộ của tỉnh ủy, người mà suốt từ sáng đến giờ chỉ ngồi đọc mấy bài viết của tôi mà chưa nói lời nào,  đi lên gặp cấp trên. Người ta đưa cho tôi các các tài liệu được in trong máy ra cho tôi xem và yêu cầu tôi ký xác nhận “tài liệu này do tôi làm ra”, tôi xem qua các bài viết của tôi rồi ký theo yêu cầu của họ, chẳng phải mất nhiều thời gian, sáu bài viết của tôi đã được ký xác nhận, tôi đưa cho họ.
Còn đống này anh ký nốt đi-một công an đưa cho tôi tập tài liệu khác bao gồm những thư điện tử của mấy anh bạn gửi cho tôi, một số bài viết của các ký giả nổi tiếng trong nước mà mấy anh em gửi qua email, rồi cả một số tài liệu phục vụ cho công tác của tôi được dự thảo trên máy họ cũng lôi ra bắt tôi ký.

Sao tôi phải ký các tài liệu này?

Đây có phải tài liệu của anh không? -một công an lên mặt quặc lại tôi.

Tài liệu này có liên quan gì đến công việc của các anh- tôi hỏi.

Tất cả những tài liệu lấy ở máy anh ra đều có liên quan- anh ta giải thích.

Tôi không ký các tài liệu này vì nó không liên quan đến nội dung các anh làm việc với tôi- tôi kiên quyết.

Anh phải ký xác nhận là tài liệu này lấy ở máy anh ra, hiểu chưa? – anh ta khùng lên.

Trong này có cả thư riêng của tôi, anh lục lọi ra là đã vi phạm pháp luật, không lẽ anh không hiểu điều đó sao?

Tôi làm theo lệnh của trên, tôi chẳng sợ gì hết, có giỏi anh đi mà kiện.

Tôi không tranh luận với anh nữa, tôi không ký là không ký, vậy thôi, nói rồi tôi bỏ ra ngoài đi vệ sinh, hai công an trẻ vội theo sau bám sát. Quay lại phòng, thấy anh ta đang gọi điện, chắc là gọi cho trưởng phòng báo cáo tình hình việc tôi không chịu ký, lát sau trưởng phòng về vẻ mặt tức tối, chưa kịp hỏi han đầu cua tai nheo ra làm sao anh ta đã lên giọng hỏi tôi:

Anh Hồi không chịu ký, sao vậy?

Anh hỏi cán bộ của anh thì rõ hơn- tôi đáp.

Anh cán bộ cấp dưới của trưởng phòng đưa tập tài liệu chưa ký cho trưởng phòng, xem lướt qua rồi trưởng phòng hỏi:

Các bài kia đâu?

Đây ạ, cái này anh Hồi đã ký, còn cái kia anh ta kiên quyết không ký.

Thôi hiểu rồi, cái này không ký cũng được- trưởng phòng trả lời.

Người cán bộ cấp dưới của trưởng phòng khựng lại, biết mình đã sai nên im như thóc cứ cặm cụi vào chiếc máy tính như.

Kiểm tra xong máy nào thì tiến hành niêm phong lại ngay- trưởng phòng quán triệt.

Vâng, mấy người cấp dưới của trưởng phòng ai vào việc nấy nhanh nhảu tuân lệnh. Nhìn đồng hồ đã 11h, họ đưa cho tôi mấy mảnh giấy để tôi ký rồi niêm phong lại đầu máy tính của cơ quan tôi, xong xuôi chúng tôi trở về nhà khách tỉnh ủy. Mọi người lại có mặt đông đủ tham dự bữa cơm trưa, hơn chục khuôn mặt mỗi người một vẻ, người thì trầm tư, đăm chiêu suy nghĩ, tính toán; người thì vẻ mặt hồn nhiên vô tư; người thì mặc thây đời, chẳng liên quan gì đến ta, trong bữa chỉ muốn phát động vui vẻ, thỉnh thoảng lại hô đồng khởi cạn chén, còn tôi, tôi biết mình phải làm gì. Tôi uống nhiều, thậm chí rất nhiều, tôi mời từng người, rồi đồng khởi, rồi chéo chén… trưởng phòng công an lại quán triệt:

Thôi,  hết chai này thôi nhé, chiều còn làm việc.

Chai rượu cuối cùng được dốc cạn và san đều cho các chén,  mọi người đứng dậy đồng khởi. Đúng là “tửu nhập ngôn xuất”không khí trong phòng ăn bắt đầu sôi động,  tiếc rằng chiều phải làm việc, mọi người lại hẹn nhau tối nay.

***

14h tôi lại có mặt tại phòng làm việc của ban tổ chức tỉnh ủy, chiều nay họ chuyển sang kiểm tra đầu máy tính của cá nhân tôi, mọi người lại xúm xung quanh “chuyên gia”máy tính với vẻ mặt tò mò. Tôi ngồi ghế uống nước,hút thuốc chờ đợi, người cán bộ tổng cục an ninh có tên Thắng lướt qua quan sát nhưng không vào phòng,cậu công an trẻ tuổi ở Hà Nội lên lại đi vào phòng lân la kiếm chuyện với tôi.

Bây giờ có một người hôm nào cũng sang trước nhà anh chửi anh, vu khống anh, anh có tức không?- câụ ta đột xuất hỏi tôi.

Tôi ngạc nhiên về câu hỏi trẻ con này,nhưng rồi cũng phải trả lời.

Ý anh là gì? anh bảo tôi chửi ai, vu khống ai?

Chính anh đã vu khống, chửi đảng, chửi chế độ đúng không?

Anh thử trích những câu tôi vu khống ,chửi đảng, chửi chế độ xem nào?

Anh nói là đảng thối nát, đảng bạo hành,độc đoán chuyên quyền… đó chẳng phải là vu khống, chửi đảng,chửi chế độ còn gì, phải không?

Anh hiểu thế nào là vu khống? vu khống tức là việc bịa đặt, dựng chuyện làm hại người khác, tôi không bịa đặt,không dựng chuyện, tôi lại càng không bao giờ đi chửi ai. Tham nhũng đang là quốc nạn, chính đảng nói như vậy,anh biết đấy chỉ những người có chức quyền thì mới hội tụ đủ các điều kiện để tham nhũng, những người dân lành thì dù có muốn tham cũng chẳng được, dù có thích nhũng nhiễu cũng không làm nổi, ở nước ta người nắm chức quyền trong tay chỉ có thể là những đảng viên của đảng, những người này vừa có quyền, vừa là những người gây nhũng nhiễu, là thủ phạm gây ra nạn tham nhũng, đó là một đảng thối nát, không oan chút nào. Độc đoán chuyên quyền thì anh quá rõ rồi, đảng tuyên bố không bao giờ chia sẻ quyền lực cho bất cứ ai, chỉ có một mình đảng để thao túng mọi hoạt dộng xã hội, bắt mọi người thừa nhận sự độc tôn cai trị của mình, ai không thừa nhận thì bị quy cho tội phản quốc, bỏ tù, đó chính là độc đoán chuyên quyền. Tất cả những gì tôi viết,tôi nói đều là sự thật.

Thôi, ông đi ra để chúng tôi làm việc- một cán bộ công an cáu lên, làm cho cậu ta mặt bừng đỏ tía tai vội đứng dậy đi ra, và từ đó cũng không thấy cậu ta lân la đến gần tôi kiếm chuyện nữa.

Thằng làm chẳng được, thằng cứ kiếm chuyện tỏ vẻ ta đây, bọn Hà Nội lắm lý sự – cậu cán bộ công an vừa nẫy nổi nóng lầu bầu.

Người ta lại đưa cho tôi những bài viết của tôi lưu trữ trong máy để tôi ký, lần này họ không in ra các tài liệu”tạp pí lù” nữa và thái độ của cậu công an sáng nay to tiếng với tôi nay đã hạ hỏa. Vừa ký xong thì trưởng phòng công an đi vào, anh ta đột ngột hỏi tôi:

USB của anh để đâu?

Trong chốc lát tôi hình dung toàn bộ những gì tôi đã ghi trong usb, thấy không có gì đặc biệt, tôi trả lời ngay:

Lâu tôi không sử dụng nên không biết là để đâu hay cho ai mượn.

Anh nghĩ đi, tý nữa cơm xong anh đưa chúng tôi về lấy

Vâng, được-tôi đáp

Xong chưa, niêm phong lại đi rồi nghỉ

Vâng, xong rồi anh ạ- mấy người cấp dưới của trưởng phòng đáp.

16h30, chúng tôi đã cơm nước xong và lên xe, chiếc cam ry 2.4 bốn chỗ ngồi của trưởng ban tổ chức tỉnh ủy lướt nhanh đưa tôi và những người đang làm nhiệm vụ “quan trọng”về nhà tôi để thu usb. Trên xe im lặng, mỗi người tư duy một nẻo, bỗng trưởng phòng công an tỉnh quay sang tôi đột ngột hỏi:

Thằng Đài hôm trước đưa cho anh bao nhiêu tiền?

Tôi cố nén sự tức giận vì sáng qua đã bao lần họ vặn vẹo tôi về câu hỏi này.

Ông bỏ cái trò nghiệp vụ dớ dẩn, lố bịch  của ông đi cho tôi nhờ, ông tưởng tôi nhận tiền của Đài là ông bỏ tù được tôi chắc? ông còn hỏi lần nữa tôi sẽ nói tôi nhận của Nguyễn văn Đài 100 triệu xem ông làm gì được tôi. Tôi nói cho ông biết, tôi có thể nhận tiền của bất cứ ai trên thế giới này gửi cho tôi mà ông chẳng làm gì được tôi, trừ khi ông chứng minh được tiền đó tôi đem về xây dựng căn cứ địa chống chính phủ, in ấn tài liệu kêu gọi lật đổ chế độ hoặc mua vũ khí, bom đạn để tiến hành khủng bố. Tôi không ngờ một trưởng phòng tư tưởng- văn hóa công an tỉnh lại tầm thường đến vậy, cái mà ông gọi là nghiệp vụ của ông chỉ có thể khai thác được những tội phạm ở tuổi vị thành niên mà thôi ông trưởng phòng thân mến ạ. Thấy không khí trở nên căng thẳng, trưởng phòng bảo vệ chính trị nội bộ liền cắt ngang:

Thôi, đùa chút cho vui thôi, anh Hồi bức xúc quá.

Từ đó trên suốt chặng đường còn lại về nhà tôi, chẳng ai hỏi chuyện tôi và tôi cũng chẳng cần nói với ai lấy nửa lời. Xe dừng trước nhà tôi, mọi người xuống xe định vào nhà nhưng cửa vẫn khóa, vợ tôi đi làm chưa về, thằng bé chắc nó xuống nhà bác.

Anh có chìa khóa không?- một cán bộ công an hỏi

Không- tôi đáp

Chị có điện thoại di động không?

Có, nhưng tôi không nhớ số.

Số máy của vợ mà không nhớ thì chịu anh đấy

Tôi lưu trong máy nên chẳng cần nhớ làm gì, bây giờ các ông thu máy của tôi biết làm sao bây giờ.

Anh cho tôi mượn máy hỏi nhà chị  tôi xem có đấy không- tôi đề nghị

Một cán bộ công an liền đưa máy cho tôi, đầu dây bên kia chính là thằng bé nhà tôi trả lời:

Mẹ đi ăn cưới ở trên trường, con ăn cơm ở đây, mẹ cầm chìa khóa.

Mọi người lên xe đi vào trường vợ tôi cách nhà tôi gần chục cây số, đến nơi tôi hỏi người bảo vệ, ông cho biết chiều nay có hai đám cưới, một đám ở gần đây, còn một đám ở trong đèo cách đây tám cây số. Xe đi thẳng vào đám cưới gần trường, tưởng khách được mời nhiều người chạy ra đón chúng tôi, thấy tôi là người quen mọi người đon đả kéo vào nhà, tôi phải trình bày đi, trình bày lại họ mới chấp nhận.

Cô Tươi (vợ tôi) trưa nay đến rồi, chiều mấy chị em đi đám trong đèo- mấy người quen tôi cho biết.

Tôi quay lại nói với trưởng phòng công an, anh ta quyết định:

Thôi quay về nhà anh chờ vậy, bây giờ cũng sắp tối rồi, đằng nào tý nữa chị chả về.

Mọi người lại quay về nhà tôi đợi, trời nhá nhem thì vợ tôi về. Tôi tranh thủ trao đổi với vợ tôi:

Có ai liên lạc không? có điện cho anh Đỗ nam Hải được không?

Có điện được, anh ấy hỏi là có lệnh bắt không? em bảo em không biết vì em đi làm không biết gì mà họ bắt anh ấy ở đâu chứ không phải bắt ở nhà, anh ấy bảo là bây giờ em phải trả lời phỏng vấn đài nước ngoài để  mọi người biết mới tìm cách giúp được, em bảo thế thì từ từ đã vì em đang dạy học, với lại em đang là đảng viên nên xem thế nào đã, anh Hải bảo thế cũng được.

Có làm sao không?- vợ tôi hỏi

Không sao, chắc chắn sẽ bị buộc thôi việc và khai trừ đảng còn đi tù thì không.

Về có được chế độ gì không?

Tất nhiên là được, ai dám cắt của mình được, vì hàng tháng mình bỏ tiền ra đóng bảo hiểm, nghỉ việc thì bảo hiểm phải trả cho mình, tuy nhiên mình phải đi giám định sức khỏe vì chưa đủ tuổi, thôi việc đó lo sau, cứ yên tâm đi- tôi nói

Yên tâm sao được, thế bao giờ thì được về.

Ai biết được, nhưng cũng nhanh thôi, chắc là hết tuần.

Em có nên trả lời phỏng vấn không?

Thôi, để anh về rồi anh sẽ tính, em đừng dây vào.

Thôi anh Hồi, trao đổi thế được rồi- trưởng phòng công an yêu cầu.

Tôi đi vào buồng tìm usb, trưởng phòng và một cán bộ công an bám sát theo tôi vào, tôi mở tủ tìm rồi đưa cho anh ta rồi ra ngoài uống nước.

Chiếc đài mà anh vẫn thường xuyên nghe đài địch để đâu?- trưởng phòng công an tỉnh hỏi.

Tôi đứng dậy vào buồng lấy ra rồi đưa cho anh ta

Đây- tôi đáp

Tôi tạm thu của anh, về trên sẽ làm biên bản

Tùy anh.

Từ hôm qua đến nay có ai hỏi chị về anh Hồi không?- trưởng phòng công an quay sang hỏi vợ tôi.

Có,nhiều lắm- vợ tôi đáp

Họ hỏi những gì?

Hỏi là anh Hồi đi đâu mà điện mãi không được.

Chị trả lời thế nào?

Trả lời là không biết, thấy bảo là đi họp mấy ngày ở đâu đó, riêng thằng chú em ruột anh Hồi thì tôi gọi nó sang nhà rồi nói cho nó biết là anh Hồi bị bắt.

Nó làm ở phòng dân tộc thuộc ủy ban huyện đúng không?

Chính nó đấy

Nó nói thế nào?

Chả thế nào cả, nó biết gì mà tham gia.

Thái độ nó thế nào?

Chẳng thế nào cả, nó chỉ thấy bất ngờ thôi.

Xung quanh đây đã ai biết gì chưa?

Không biết, chẳng thấy ai hỏi han gì cả

Chị cứ bình tĩnh, cứ coi như không có gì xảy ra, một hai hôm nữa anh về, chị yên tâm,chị nhớ đừng cho ai biết.

Vâng.

Làng xóm láng giềng xung quanh tôi vẫn yên tĩnh, chứng tỏ họ chưa hề biết gì. Chiếc xe con sang trọng lại đưa chúng tôi về tỉnh, nói sang trọng bởi vì nó vượt quá tiêu chuẩn so với quy định của chính phủ, bởi theo đó các chức danh thường vụ tỉnh ủy, phó chủ tịch hội đồng nhân dân, ủy ban nhân dân tỉnh được trang bị loại xe đến 400 triệu, bí thư, chủ tịch hội đồng nhân dân và ủy ban nhân dân tỉnh được trang bị xe đến 650 triệu, vậy mà xe của trưởng ban tổ chức tỉnh ủy có giá đến 650 triệu(tính theo thời giá năm 2005). Tuy nhiên ở cái tỉnh lẻ Lạng Sơn này nhiều người biết ăn chơi lắm vì thế không riêng gì xe của trưởng ban tổ chức mà các chức danh khác (kể cả cấp huyên, thị) đều đi loại xe xịn, vượt tiêu chuẩn quy định của chính phủ mỗi chiếc đến vài trăm triệu đồng. Năm 2005, đoàn kiểm toán nhà nước đến Lạng Sơn làm việc đã có kết luận về việc sử dụng xe ô tô quá tiêu chuẩn và kiến nghị thu hồi nhưng sau đó lại thôi vì đã “chót sai”xin được rút kinh nghiệm.

Thị xã Lạng Sơn từ ngày được nâng cấp lên thành phố,trông hoành tráng hẳn lên, đèn xanh, đèn đỏ được dựng lên ở các ngã ba, ngã tư tôn thêm kiểu giáng của đô thị, tạo ấn tượng cho du khách đến với thành phố trẻ nằm sát biên cương của tổ quốc,nơi đây cách đây đúng 28 năm(1979)người “đồng chí”phương bắc:

Núi liền núi,sông liền sông,

Sớm sớm nghe chung tiếng gà gáy cùng”

Không hiểu vì lý do gì tự nhiên nổi khùng “dạy cho Việt nam bài học” đã tàn phá toàn bộ cái thị xã (nay là thành phố) bé nhỏ, xinh đẹp này thành những đống đổ nát. Gần ba chục năm qua, bộ mặt của mảnh đất này có nhiều đổi thay, những dấu tích có thể mai một nhưng lòng người thì không thể nào quên về một thời tàn khốc mà thủ phạm đâu phải là bọn “đế quốc đầu sỏ,bọn tư bản thối nát”mà chính là người anh em coi nhau như ruột thịt. Cuộc sống hôm nay đã trở lại bình thường,có thể thế hệ trẻ ngày nay đã quên vợi đi những đau thương mất mát, những sự kiện mà cả dân tộc ta bị xúc phạm nhưng những người có lương chi thì mãi mãi không quên và luôn ý thức được về người anh, người bạn, người”đồng chí”sát cạnh mình.

Không ai nói trước được tại mảnh đất này có thể yên ổn làm ăn mãi mãi về sau,mặc dù ngày nay có nhiều bang giao”hữu hảo”và đặc biệt là đã nặn ra được nhiều “chữ vàng”, cả thảy có đến mười sáu chữ cơ đấy, thế rồi mới đây thôi còn bổ sung thêm những 4 cái tốt nữa mới biểu thị hết được sự “trong sáng” của “tình đồng chí, tình anh em” Trung – Việt.

Phải chăng đó là những đảm bảo cho sự tin cậy lẫn nhau và là nền tảng bền vững trong quan hệ hai nước? và phải chăng chúng ta đã thấm đòn từ ngày được “dạy bài học” cho đến nay vẫn khiếp sợ người “anh em”, người “đồng chí” của mình. Chẳng phải thế sao khi mà từng tấc đất của tổ quốc ta đang bị gặm nhấm, khi mà vùng trời, vùng biển, những quần đảo của ta đang bị chiếm đoạt mà đảng, chính phủ ta không những không hề rám hé răng lên tiếng phản đối mà còn thẳng tay đàn áp với những ai lớn tiếng lên án những hành động xâm lăng của nhà cầm quyền Trung quốc đối với đất nước ta.

Trên đường từ nhà tôi lên thành phố Lạng Sơn đi qua ải Chi Lăng,nơi đây Liễu Thăng, tướng giặc phương bắc đã bị chém chết ngay tại trận, mỗi lần đi qua, càng tự hào về truyền thống đánh giặc ngoại xâm của ông cha ta bao nhiêu thì càng thấy ô nhục bấy nhiêu khi chúng ta là con cháu của một dân tộc anh hùng.

***

Hôm nay là ngày thứ ba phải đối mặt với bộ máy của đảng, chính quyền nhà nước cộng sản Việt Nam, tâm trạng tôi hoàn toàn đã trở lại bình thường, bởi qua hai ngày làm việc tôi đã nhận biết được tất cả những gì họ muốn, những gì họ sẽ làm trong những ngày tiếp theo. Mục tiêu chính của họ là khuất phục tôi, chấm dứt việc tôi liên hệ với những nhà dân chủ, chấm dứt việc viết bài phát tán trên mạng, ăn năn hối cải, xin được khoan hồng. Tôi thừa biết họ không thể bắt tôi và hơn thế họ còn lo sợ vụ việc của tôi bung bét sẽ ảnh hưởng xấu đến dư luận vì thế tôi càng phấn trấn, tự tin, minh mẫn bình tĩnh để đối phó với họ.

Ăn sáng xong, tốp chúng tôi gồm hơn chục người (công an,cán bộ ban tổ chức tỉnh ủy) thủng thẳng đi bộ từ nhà khách tỉnh ủy về ban tổ chức để tiếp tục công việc khai thác, thẩm vấn tôi. Bỗng có tiếng xe máy phanh kít lại ngay sát tôi, mấy cán bộ, chiến sỹ công an giật thót mình, liền tạo thành hàng rào xung quanh tôi, một anh bạn của tôi thân nhau từ còn nhỏ, sau này đi thoát ly, anh làm việc trên tỉnh, vẫn thường xuyên liên lạc, tụ tập chén anh, chén chú với nhau, tính văn nghệ sỹ, thích vui vẻ, sống phóng khoáng nên dù có trình độ, năng lực nhưng con đường thăng tiến gặp nhiều trắc trở, thường được cấp trên đánh giá là con người thiếu chín chắn, lập trường bấp bênh, hay chọc ngoáy lãnh đạo nên leo lên đến cấp phó ngành của tỉnh thế rồi lại xuống làm cấp trưởng phòng của sở, an phận ở mức này để chờ nghỉ hưu.

Chiều qua tôi thấy ông vào nhà khách tỉnh ủy, tôi biết chắc là ông nghỉ đó, điện mãi mà không liên lạc được, sao vậy? thay số máy sao không thông báo?

Máy vừa bị mất cắp hôm kia- tôi trả lời

Làm sao mà mất, mất ở đâu?

Mất ở chỗ rất đàng hoàng- tôi đáp

Chỗ nào mà đàng hoàng, nhà khách tỉnh ủy à?

Còn đàng hoàng hơn thế

Anh ta cười rõ to rồi kể câu chuyện liên đới chứng minh việc mất cắp ở nơi mà thiên hạ cho là đặc biệt trang trọng:hồi năm 1986, mình đang học ở trường Nguyễn Ái Quốc trung ương, có thằng bạn ở Cao Bằng rủ vào 37 Hùng vương, chỗ văn phòng trung ương đảng ấy, mẹ nó hai thằng lai nhau đi xe đạp, gửi xe hẳn hoi, vào thăm người nhà nó làm ở đó, lúc về mất mẹ nó cái bơm  xe đạp ông ạ.

Tôi đã bảo ông đừng dùng máy xịn quá, cứ như tôi dùng loại rẻ tiền chẳng thằng chó nào nó lấy.

Nào có xịn, máy Trung quốc đấy

Thế à, chắc nhìn mẫu mã đẹp nó tưởng của xịn nó lấy thôi, thôi cho qua, mua cái khác, bọn kẻ xấu,chấp làm gì. Trưa nay đi nhậu, tôi đón ông ở đâu?

Dịp này không đi được, trưa nay có chương trình rồi, hẹn khi khác.

Chương trình nào, cần thì tôi tham gia, quái gì!

Nhìn nét mặt của trưởng phòng công an tức tối đã đến mức hết chịu nổi,anh ta cố trấn tĩnh:anh Hồi cùng chúng tôi có cuộc làm việc quan trọng với sếp,có lẽ không gặp anh được,anh thông cảm,để dịp khác đi anh!

Thế à,tức nhỉ,toàn gặp người quan trọng,đành chịu vậy,chào nhé.

Anh nổ máy vút đi, chúng tôi lại lững thững bách bộ với những tâm trạng khác nhau. Một cán bộ của ban tổ chức tỉnh ủy vỗ vai tôi tỏ vẻ thân mật.

Cánh này có làm gì cho ông đâu mà ông tỏ vẻ tức tối với bọn này thế!

Tức gì đâu, tán cho vui ấy mà.

Lần sau mà anh còn nói thế tôi quy cho anh tội vu khống đấy- trưởng phòng công an quán triệt tôi.

Vu khống gì đâu, tôi tếu táo với bạn tôi đấy thôi.

Tôi nói cho anh biết chúng tôi chẳng thèm lấy những thứ vứt đi của anh, cho thêm tiền chúng tôi cũng chẳng cầm.

Tôi biết những đồ của các anh dùng toàn đồ xịn, đâu phải đồ rởm như bọn tôi.

Sao anh nói mất cắp, ai ăn cắp của anh?

Lần sau tôi nói nói thật là công an tịch thu điện thoại tôi  được chưa?

Ai đã tịch thu của anh? chúng tôi chỉ tạm giữ của anh.

Được rồi thì tạm giữ vậy.

Tôi yêu cầu anh trong thời gian này chấm dứt việc giao tiếp với bất cứ ai và cắt ngay cái giọng công kích đi cho tôi nhờ.

Ngay cả đi vệ sinh các ông cũng bám tôi thì làm sao tôi có cơ hội giao tiếp với bên ngoài, tình huống vừa rồi anh đã biết, tôi không chủ động.

Tôi không tranh luận với anh nữa, tôi yêu cầu anh thực hiện đúng với tinh thần của sếp đã quán triệt, vậy thôi.

Sếp quán triệt nhiều nội dung, có những nội dung xa vời vợi, tôi muốn thực hiện cũng bó tay, có những nội dung tôi không thể thực hiện được, có những nội dung tôi thấy sếp chưa có động thái nào chứng tỏ sếp làm cho tôi, vì vậy tôi chẳng biết đâu mà thực hiện.

Cái gì, anh nói sếp phải làm gì cho anh?

Sếp bảo sẽ thay máu cho tôi, tôi đã thấy sếp làm đâu?

Được rồi, máu anh sẽ được thay, cùng với cái đầu anh sẽ được tẩy não, gọt rũa chỉnh tề, tôi sẽ trực tiếp làm điều đó.

Vậy hả, tôi sẽ chờ anh xem anh làm cách nào.

Được rồi anh hãy đợi đấy.

Cuộc đấu khẩu sôi nổi trên đường đi nếu như tôi cảm thấy rất thú vị bao nhiêu thì mấy viên sỹ quan công an đi theo tôi càng tức tôi bấy nhiêu vì tính ương ngạnh và khẩu vị thiếu khiêm nhường của tôi, bởi thế đoạn đường trên 1km bỗng chốc đã hết, trước mặt là tòa nhà làm việc của cơ quan yết hầu của đảng bộ địa phương, một cơ quan nắm về nhân sự và tổ chức của bộ máy đảng, chính quyền và các đoàn thể quần chúng nên luôn được mọi viên chức “kính nể”.

Trong phòng làm việc lại tụ tập đầy đủ những gương mặt quen thuộc như những hôm trước, trưởng phòng công an quán triệt tôi:

Sáng nay kiểm tra nốt usb của anh, anh có mặt ở đây để xem anh em kiểm tra rồi ký vào tài liệu anh em yêu cầu, nói rồi anh ta cùng trưởng phòng bảo vệ chính trị nội bộ đi về phòng của trưởng ban tổ chức tỉnh ủy, ở đó có mấy người đang chờ vì tôi nhìn thấy viên sỹ quan có tên Thắng ở tổng cục an ninh đang đứng ở đó cùng vài người đi đi, lại lại mà tôi nhìn từ xa không nhận ra. ”Chuyên gia vi tính” lại bắt đầu công việc của mình, mấy người lại xúm lại để xem, mấy người cán bộ có tuổi thuộc phòng bảo vệ chính trị nội bộ chẳng có việc gì làm, ngồi cùng tôi uống nước tán gẫu. Cả buổi sáng chúng tôi hàn huyên với nhau đủ mọi chuyện, nào là chuyện tay này được cất nhắc đề bạt, tay kia bị mất chức, điều chuyển công tác, có tay xấu số đã vội vã về nơi vĩnh hằng, và tất nhiên chẳng ai đả động đến chuyện của tôi.

Mình muốn nghỉ hưu trước tuổi lắm rồi ông Hồi ạ- một cán bộ bạn tôi tâm sự.

Về sớm thế, đang sung sức mà định chấm rứt cống hiến cho đảng là sao?

Mình trình độ có hạn, về thôi để cánh trẻ làm việc với nhau nó hợp gu hơn, với lại bây giờ mình về trước tuổi là được gần 100triệu đấy.

Làm gì nó cho về mà ước, năm ngoái bọn này đã đề đạt rồi, tổ chức trả lời lấy đâu ra tiền để trả cho các ông- một anh bạn khác chen vào.

Đấy là nói vậy thôi chứ bây giờ tỉnh nhất trí giải quyết theo đường lối đó thì cỡ tuổi bọn mình trên 50 này chúng nó xin về hết, trừ những thằng đang nắm chức quyền thôi.

Đúng vậy, về mà được tiền thì nhiều người về – tôi đồng thuận đáp.

Mải chuyện nhìn đồng hồ đã 10h30, hai trưởng phòng đã đi họp về, cậu “chuyên gia máy tính” đưa cho tôi mấy tập tài liệu được in ra trong usb của tôi bảo tôi ký, tôi xem tiêu đề vẫn mấy bài viết của tôi được lưu trong đó tôi ký liền rồi nghỉ.

14h, phó trưởng ban tổ chức tỉnh ủy cùng hai trưởng phòng (công an và bảo vệ chính trị nội bộ) tham dự, phó trưởng ban quán triệt tôi:

Tôi đã xem bản tường trình của anh, tôi cũng được nghe báo cáo lại anh đã viết đến 3 lần, nhưng tôi vẫn phải nói với anh là anh thiếu tinh thần nhiệt tình hợp tác. Chiều nay tôi cho anh đọc lại toàn bộ các bài viết của anh rồi anh tư duy suy nghĩ viết lại vì sợ rằng anh không thể nhớ hết những gì anh đã viết. Tôi yêu cầu anh nghiêm túc kiểm điểm trên tinh thần là một đảng viên vì tại thời điểm này anh vẫn là đảng viên cộng sản. Trong bản tường trình của anh, tôi chấp nhận cho anh về nội dung anh nhận thức và kiểm điểm về quá trình thoái hóa biến chất của anh, về nội dung này anh cần làm rõ hơn nguyên nhân dẫn đến sự sa ngã của anh, ngoài những nội dung anh đã trình bày, theo tôi nghĩ anh cần bổ xung thêm nội dung là đã thiếu thường xuyên tu dưỡng, rèn luyện phẩm chất tư cách của người đảng viên, trong khi đó lại tiếp cận với những tư tưởng phản động, tư tưởng của bon lưu manh chính trị. Một nội dung nữa mà anh phải xác định là anh vi phạm pháp luật ở mức độ nào? mức độ nghiêm trọng hay đặc biệt nghiêm trọng, sự việc sờ sờ ra đấy mà trong bản tường trình của anh, anh cố tình lẩn tránh không đề cập đến, thế là thế nào? ở đây anh đã tự nhận với hình thức kỷ luật là khai trừ ra khoỉ đảng, cách chức mọi chức vụ đang đảm nhiệm, việc đó không nói đến nữa, bây giờ anh phải tỏ rõ quan điểm của anh về chịu trách nhiệm trước pháp luật của đảng, nhà nước ta. Vấn đề cuối cùng mà anh cần làm rõ là từ nay về sau anh sẽ quyết tâm phục thiện thế nào? tôi yêu cầu anh phải đoạn tuyệt với bọn cái gọi là”dân chủ”, anh có dám hứa với chúng tôi không? Trong lần viết tường trình này buộc anh phải tỏ thái độ rõ ràng,rứt khoát, nếu anh cố tình lẩn tránh, cố tình không hợp tác, quanh co thiếu thành khẩn hoặc ngoan cố không chịu ăn năn hối cải chúng tôi sẽ chuyển toàn bộ hồ sơ sang bên công an để tiến hành điều tra, và có thể sẽ khởi tố vụ án. Tôi cho anh cả buổi chiều nay suy nghĩ và quyết định.

Bắt đầu từ ngày mai, anh thực đây (trưởng phòng tư tưởng-văn hóa ca tỉnh, được gắn mác là cán bộ ban tổ chức tỉnh ủy ) sẽ trực tiếp làm việc với anh, sẽ chỉ ra cho anh tiểu sử của từng nhân vật mà anh đã cho là thần tượng, đó là các tên như Nguyễn văn Lý, Thích Quảng Độ, Trần Độ, Hoàng Minh Chính, Nguyễn Thanh Giang, Phạm Quế Dương, Nguyễn Văn Đài, Lê Thị công Nhân… cũng cho anh biết về âm mưu của các tổ chức phản động như cái gọi là: Đảng Việt Tân, Đảng dân chủ nhân dân, câu lạc bộ Hoa Mai, câu lạc bộ Dân Chủ… rồi đến các tổ chức lừa bịp để vòi tiền nước ngoài như khối 8406, Đảng Dân Chủ, Đảng Thăng tiến, Ủy ban nhân quyền Việt Nam… mục đích chúng tôi là nhằm thức tỉnh anh bởi thời gian qua anh đã ngu muội, dẫn đến chuốc lấy hậu quả thê thảm về mình. Tôi sẽ cải tạo bằng được cái đầu của anh, tôi sẽ thay toàn bộ máu trong đầu anh, một thứ máu mê muội, làm cho con người anh trở thành ngu si, đần độn. Chúng tôi chỉ mong muốn cho anh được tốt thôi, anh Hồi ạ.

Thời gian còn lại của buổi chiều hôm đó tôi chỉ ngồi uống nước, hút thuốc, mãi đến sắp hết giờ tôi mới bắt đầu viết bản tường trình, bởi gần như thuộc lòng nên chỉ viết độ 15-20 phút là xong. 16h, tôi nộp cho một công an ngồi đó canh giữ tôi và họ cho tôi nghỉ luôn.

Được buổi nghỉ sớm mà lại không phải đi đâu nữa nên không riêng gì tôi mà mọi người đều phấn khởi, nhẹ nhõm sảng khoái. Tắm rửa xong mọi người xuống ăn cơm, bữa cơm hôm nay vui vẻ lắm bởi có thời gian để hàn huyên, hơn nữa trưởng phòng công an hôm nay có việc bận không tham dự được. Trưởng phòng bảo vệ chính trị nội bộ tuyên bố hôm nay uống hết mình, được thể mọi người vui vẻ, lúc thì đồng khởi, lúc thì chéo chén cứ thế hết chai này đến chai khác mà chẳng thấy ai say. Tôi cũng thể hiện hết mình và trở thành tâm điểm của cuộc vui và tiếp tục kéo dài đến hơn 3 tiếng đồng hồ mới giã đám.

Trở về phòng ngủ tôi vẫn không sao chợp mắt được, hai chiến sỹ an ninh trẻ tuổi ngủ cùng phòng tôi để canh giữ, mở điện thoại tán chuyện rông dài, tôi ra đầu hè ngắm cảnh thành phố trong đêm cho khuây khỏa. Dưới sân mấy chiếc xe ca chở khách ở Hà Nội, Hải Phòng và có cả xe mang biển số trong nam đưa khách tham quan du lịch vào nghỉ qua đêm, họ kháo nhau về điểm du lịch núi mẫu sơn, khen có, chê có. Họ khen là phong cảnh đẹp, mùa hè mát mẻ, khí hậu trong lành, có nhiều món ăn đặc sản dân tộc độc đáo, là nơi nghỉ mát thú vị. Rồi họ chê bai cũng nhiều, nào là con đường đã dốc,ngoằn ngoèo lại quá hẹp, rất nguy hiểm cho việc xe cộ đi lại, phải lúc gặp gặp xe ngược chiều nhiều khi phải lui lại đến nửa cây số mới có đường tránh nhau; quy hoạch xây dựng lôm côm, thiếu mỹ quan…

Chế độ cộng sản chỉ giỏi phá- một người khách oang oang tỏ ra bức xúc.

Họ phá cái gì vậy ông?- một người hỏi.

Mấy cái nhà nghỉ mát ở núi Mẫu Sơn người Pháp họ xây dựng đẹp thế mà cộng sản giành được chính quyền “vén tay đốt nhà táng” dùng bộc phá đánh sập toàn bộ, ông không thấy sao?

Tưởng gì chứ việc ấy thì nói làm gì nữa, ở núi Tam Đảo cũng vậy, chính quyền vô sản đập phá cho bằng sạch những nhà người pháp xây, để ngổn ngang những đống đổ nát, trông còn thảm hại hơn.

Lúc ấy sao mình ấu trĩ thế nhỉ?- một người khác thắc mắc

Phàm những kẻ ngu, thiếu tri thức lên cầm quyền làm được ít, phá thì nhiều- vẫn người khách nói to kia lên tiếng.

Xét cho cùng chỉ khổ dân ta- người kia thất vọng.

***

Hôm nay là ngày thứ tư tiếp tục chương trình thẩm vấn. Trưởng phòng tư tưởng –văn hóa công an tỉnh Lạng Sơn cùng cậu thư ký của anh ta làm việc với tôi,  mở đầu buổi làm việc, trưởng phòng đặt vấn đề:

Trước tiên tôi muốn trao đổi với anh một việc, mấy ngày nay tôi suy nghĩ rất nhiều về anh, thấy rằng anh là người thật thà, là người tốt, có trình độ năng lực nhất định. Con người ta ai cũng có những lúc sa ngã, quan trọng là phải biết tự đứng lên và chọn cho mình hướng đi đúng đắn, anh còn đến chục năm nữa mới đến tuổi nghỉ hưu, vì vậy tôi muốn thuyên chuyển anh về tỉnh công tác, anh nghĩ thế nào? nếu anh đồng ý tôi sẽ đề xuất với lãnh đạo chắc chắn sếp sẽ chấp nhận. Anh không cần phải trả lời ngay, cứ suy nghĩ đi rồi trả lời tôi lúc nào cũng được.

Thật bất ngờ với tôi về tình huống này, trong giây lát lưỡng lự, tôi hình dung toàn bộ những ý đồ của họ đối với tôi. Đây là phương sách để buộc tôi từ bỏ con đường đấu tranh dân chủ, mục đích chính của họ là tìm cách để quản lý tôi chứ thực chất họ chẳng có lòng nhân đạo gì. Tôi biết tôi sẽ bị khai trừ ra khỏi đảng, bị cách chức các chức vụ tôi đang đảm nhiệm, họ định chuyển tôi lên tỉnh để bố trí một chân lon ton ở một cơ quan nào đó để họ đạt được mục đích tách tôi ra khỏi phong trào dân chủ, có cớ quản lý tôi, theo rõi tôi, buộc tôi chấm dứt mọi hoạt động chống lại chủ chương, chính sách của đảng và nếu tôi chấp nhận thì hiển nhiên tôi sẽ phải chấp nhận mọi điều kiện của họ đưa ra.

Tôi bắt đầu lấy lại thế chủ động trao đổi với trưởng phòng công an tỉnh: hoàn cảnh gia đình tôi: mẹ già đã ngoài 70 tuổi, tôi là con trưởng, trách nhiệm rất lớn, con còn nhỏ, với đồng lương của tôi hơn 2 triệu/tháng mà đi làm ở xa, thật sự tôi không chịu nổi, vì vậy tôi có thể nói ngay với anh rằng tôi không thể đi được. Nguyện vọng của tôi như đã trình bày ở bản tường trình là tôi xin nghỉ chế độ. Theo luật bảo hiểm mới ban hành thì tôi đã đủ tiêu chuẩn để nghỉ bởi tôi đã nộp bảo hiểm 32 năm, có tuổi đời đã 51 tuổi, điều kiện là phải đi giám định sức khỏe và chấp nhận hưởng phần trăm thấp, tôi đã nghiên cứu kỹ lưỡng rồi.

Nhưng nếu giám định sức khỏe anh chưa đủ điều kiện thì sao?

Thì buộc tôi phải chờ để đủ tuổi, tôi chấp nhận.

Tôi vẫn cứ đề nghị anh suy nghĩ cho kỹ để quyết định vấn đề này.

Tôi đã nghĩ kỹ.

Nếu vậy thì tôi đề nghị tỉnh yêu cầu huyện bố chí công việc cho thuận lợi hơn, được không? sợ rằng anh lăn tăn là người đang có quyền chức, bây giờ bị kỷ luật, bị mất chức, mất đảng, xuống làm một cán bộ bình thường anh không chịu thôi.

Không, nguyện vọng của tôi là nghỉ, dù chế độ đãi ngộ tôi thế nào, tôi cũng nghỉ, anh cứ tư duy giải quyết theo hướng đó.

Thôi được tôi biết thế, về chế độ sẽ có cơ quan chức năng người ta giải quyết cho anh, còn tôi chỉ có nhiệm vụ tham mưu định hướng cho anh, tìm cho anh lối thoát trong lúc anh đang lâm nạn, đó là tình người, tôi mong anh tiếp tục suy nghĩ rồi có quyết định sáng suốt.
Cảm ơn anh- tôi đáp.

Bây giờ thì tôi trao đổi với anh một số nội dung xung quanh những bài viết của anh, nói rồi anh ta mở quyển sổ ghi chép cá nhân ra, ở đó ghi những gì anh ta cần nói, những gì anh ta cần hỏi đều được chuẩn bị cẩn thận để làm việc với tôi. Lại một lần nữa giọng điệu giống y hệt như những nội dung mà phó ban tổ chức tỉnh ủy đã quán triệt hôm trước: nào là những khuyết tật của các nhà đấu tranh dân chủ như Hoàng Minh Chính, Trần Độ, Nguyễn Thanh Giang, Phạm Quế Dương… cho đến những người trẻ tuổi mới bị bắt như Lê thị công Nhân, Nguyễn Văn Đài… đặc biệt anh ta nói rất kỹ cho tôi biết về tổ chức của đảng Việt Tân, do Hoàng cơ Minh cầm đầu đã bị quân đội Lào tiêu diệt như thế nào, tổ chức Đảng Dân Chủ Nhân Dân do Đỗ thành Công cầm đầu âm mưu về nước đánh bom khủng bố ra sao… sự phát hiện tài ba của công an Việt Nam như thế nào… tôi cư ngồi im để anh ta thao thao bất tuyệt cho hết thời gian, mệt quá anh ta lại dừng uống nước rồi lại tiếp tục. Thời gian làm việc của buổi sáng đã sắp hết, tôi thấy cần chỉnh đốn anh ta vài lời, tôi cắt ngang:

Xin lỗi anh, những tài liệu của anh hoàn toàn được đăng trên báo an ninh thế giới, tôi phải nói với anh rằng, từ lâu lắm rồi tôi luôn có một tờ anh ninh thế giới mà Đảng, Nhà Nước cấp cho tôi, vì vậy tất cả những gì anh nói với tôi, tôi quá tường tận, tôi đề nghị không cần chuyển tải cho tôi những gì mà báo chí đã đăng tải, vì tôi đã đọc, đã biết.

Anh ta lúng túng, cười gượng gạo: tôi biết anh làm công tác tư tưởng của Đảng nên có nhiều thông tin, nhưng tôi vẫn phải nói với anh để anh hiểu thêm vì con người ta không ai nhớ hết được mọi sự kiện và đó cũng là trách nhiệm của tôi.

Thôi sáng nay ta nghỉ ở đây, chiều 2 giờ tiếp tục.

14h, tôi lại có mặt tại phòng làm việc để trưởng phòng công an tỉnh chỉnh huấn tư tưởng tôi.

Tôi với anh làm việc trên tinh thần cởi mở, thoải mái, anh thấy thế nào, có gì cần trao đổi không?

Vâng, rất cảm ơn. Tôi chỉ có chút đề nghị nho nhỏ.

Anh cứ nói.

Đề nghị của tôi là những nội dung gì mà trước đây đã được làm rõ ở những cuộc thẩm vấn trước thì không đề cập nữa vì những gì cần nói tôi đã nói, bây giờ buộc phải nói lại, tôi vẫn nói như thế, chúng ta nên trao đổi những vấn đề mà các lần làm việc trước chưa đề cập, tôi nghĩ như thế nó hiệu quả hơn
Nhận thức là cả một quá trình, tôi nghĩ qua mấy ngày làm việc với chúng tôi anh sẽ có những chuyển biến nhất định.

Không, chẳng có gì mới đối với tôi.

Thôi được rồi, tôi chỉ làm theo trách nhiệm được phân công, anh tiếp thu đến đâu là tùy, phía trước anh còn là cả một vấn đề lớn mà chúng tôi sẽ phải tiếp tục làm việc với anh. Điện thoại di động nổ chuông, anh ta ra ngoài nghe, lát sau anh ta vào và thông báo cho tôi:

Anh Hồi uống nước đi, tôi đi có việc chút rồi về, anh cứ nghỉ tại chỗ.

Nhìn sang phía bên kia phòng họp của ban tổ chức tỉnh ủy, có mấy gương mặt quen thuộc, trưởng, phó ban tổ chức tỉnh ủy, trưởng phòng bảo vệ chính trị, cán bộ tổng cục an ninh cùng một số người khác đi vào phòng họp.

Tôi mở toang cửa sổ ra cho thoáng, trước mặt tôi cách chừng 300m đường thẳng, tòa địa ốc tỉnh ủy lạng sơn hoành tráng uy nghi, ngự trên một đại lộ lớn nhất của thị xã (nay là thành phố). Lâu lắm rồi tôi mới có dịp ngắm nghía tòa “nhà đỏ”của một địa phương vốn đang nằm trong tốp ten nghèo nhất nước. Không có gì thay đổi nhiều, trước đây con đường  (đại lộ) thẳng tắp lao thẳng vào cổng chính, nay cổng chính ra vào được dịch lệch hẳn sang một bên, nguyên do nhiều người bàn tán cho rằng con đường đâm thẳng vào nhà thì chủ nhà bao giờ cũng đen đủi, ốm đau, nảy sinh nhiều chuyện ảnh hưởng đến thân chủ. Mấy đời bí thư tỉnh ủy hay ốm yếu, gầy mòn… nên chiếc cổng được điều chỉnh để “tránh phá”. Thế rồi trong khuôn viên đẹp đẽ này cũng xuất hiện một ngôi đền tượng trưng, số là khu đất này một phần thuộc đất của một ngôi đền cũ, tỉnh thu về để xây dựng cơ quan lãnh đạo tối cao của địa phương. Có điều khó lý giải khi mở rộng đến khu đất đó, người đứng đầu cơ quan tỉnh ủy không may gặp phải những ốm đau liên miên, trong khi đó công tác chăm sóc sức khỏe thì khỏi cần nói nhưng vẫn ba ngày béo, chín ngày gầy, từ ngày ông về hưu đến gần chục năm nay tự nhiên ông lại khỏe ra và đó cũng là lý do việc xây cất ngôi đền tượng trưng trong khuôn viên “tòa nhà đỏ” này. Những tưởng thế là ổn, ai ngờ người thay thế ông là chủ tịch ủy ban nhân dân tỉnh, từ khi sang tỉnh ủy làm bí thư cũng là thời điểm xuất hiện ốm yếu liên miên, ông là nguời xấu số nhất vì sau một thời gian người ta phát hiện ông bị ung thư gan và vính viễn ra đi trong lúc đang nắm trong tay đỉnh cao quyền của tỉnh.  Người kế vị là một người có học hành bài bản, tuổi trẻ, khỏe, được đảng đưa vào tw ủy viên khóa 8, lúc đó mới là phó bí thư, tự nhiên đổ đốn ở đâu về sinh ra mất đoàn kết nội bộ, có thể là còn trẻ, kinh nghiệm hạn chế nên bị cấp dưới”vượt mặt”, thấy mình là tw, là bí thư tỉnh ủy, người lãnh đạo cao nhất của địa phương này mà bị vượt mặt thì quả là hết chịu nổi nên đã tự mình châm ngòi nổ nhằm hạ bệ phó bí thư tỉnh ủy, chủ tịch ủy ban nhân dân tỉnh, thế là cuộc đối đầu ngày càng lún sâu vào vũng bùn nhơ, tw phải ra tay phân xử. Kết cục là cả hai lãnh án cảnh cáo, bí thư tỉnh ủy về tw làm phó ban tài chính đảng, hiện cơ quan này nhập vào văn phòng tw, nay thỉnh thoảng xuất hiện trên tivi đi tháp tùng cho Tổng bí thư và tất nhiên chân tw ủy viên của anh ta cũng mất luôn sau đại hội 9 của đảng. Còn chủ tịch ủy ban nhân dân tỉnh nghỉ hưu. Cuộc đấu đá đã đi vào lịch sử của địa phương, bởi nó chưa từng xẩy ra trong lịch sử đảng bộ của tỉnh. Do mất đoàn kết nội bộ nên Lạng Sơn là tỉnh được “ưu ái” tiến hành đại hội sau cùng nhất trong toàn quốc trước khi diễn ra đại hội 9 đảng cộng sản Việt Nam.

Tôi là đại biểu dự đại hội tỉnh đảng bộ lần thứ 14 diễn ra vào cuối năm 2005, một đại hội trong bầu không khí ảm đạm, một đại hội mà ngoài thời gian làm việc tập trung, các đại biểu chỉ bàn luận đến việc đấu đá của hai vị nguyên thủ địa phương, chẳng ai đoái hoài đến chương trình nghị sự của đại hội.
Trưởng phòng công an cùng cậu thư ký của anh ta trở lại, với tâm trạng mệt mỏi, ngao ngán:

Mệt mỏi quá anh Hồi ạ! khổ cái thân tôi thế này.

Lãnh đạo cao, trách nhiệm lớn mệt là phải -tôi đáp.

Lãnh đạo chẳng đến mình, làm công ăn lương thôi, mà tôi thật sự chán anh lắm rồi anh Hồi ạ.

Tôi biết anh không những chán mà còn căm ghét tôi, vì tôi với anh hai con người khác nhau, hai tư tưởng khác nhau, việc khác nhau này ở các nước văn minh thì là việc bình thường nhưng ở ta lại là việc động trời, mà anh thấy có ai đi cấm đoán được suy nghĩ của người khác, bắt người khác phải suy nghĩ theo mình là việc làm không thể.

Anh suy nghĩ thế nào kệ anh, nhưng anh công khai lên tiếng chống lại đảng, nhà nước là việc làm vi phạm pháp luật- anh ta lại phát khùng.

Tôi không tranh luận với anh nữa- tôi đáp.

Chiếc xe con mang biển số 80a đang nổ máy đậu giữa sân ban tổ chức tỉnh ủy, người sỹ quan tổng cục an ninh cùng cậu công an Hà Nội thường phiền nhiễu tôi trong mấy ngày qua lên xe, trưởng, phó ban tổ chức tỉnh ủy cùng mấy người khác ra tiễn. Tôi hiểu như vậy là việc thẩm vấn của tôi đã kết thúc, việc còn lại  do địa phương xử lý về mặt tổ chức.

Trưởng phòng công an nhìn lướt hết trang này đến trang khác vẫn quyển sổ tay ghi những câu hỏi để thẩm vấn tôi.

Trong bài: “Quốc hội Việt Nam dân bầu hay Đảng cử?“ trong này anh đả kích ban chấp hành tw vi phạm nghiêm trọng hiến pháp Việt Nam, tại sao anh nói vậy?

Vâng, như anh biết đấy, trước khi kết thúc nhiệm kỳ khóa 8, ban chấp hành tw đã họp, ra nghị quyết: quyết định ngày bầu cử quốc hội khóa 12; quyết định cơ cấu, số lượng và phân bổ đại biểu cho cá địa phương, các bộ, ban ngành TW. Nghiêm trọng hơn thế là quyết định rút ngắn nhiệm kỳ của quốc hội từ 2007-2012 xuống đến 2007-2011; kéo dài nhiệm kỳ đại biểu hội đồng nhân dân các cấp từ 2004-2009 lên 2004-2011, đó là việc làm vi phạm trắng trợn hiến pháp Việt Nam, bởi vì chỉ có Quốc hội mới có quyền thảo luận và quyết định những vấn đề đó.

Chính anh cũng thấy là việc tiến hành đại hội Đảng diễn ra một thời điểm khác; bầu cử quốc hội vào thời điểm khác; rồi lại bầu cử hội đồng nhân dân các cấp diễn ra vào thời điểm khác, như vậy suốt ngày chỉ lo cho việc bầu cử, còn nghĩ được gì khác nữa, mặt khác nó gây lãng phí tốn kém tiền bạc của nhân dân. Kỳ này tw nhìn ra vấn đề nên quyêt định như vậy là hợp lòng dân, là sáng suốt, lẽ ra anh là người phải ủng hộ nghị quyết đúng đắn này mới phải đằng này lại đi công kích Đảng,  vậy là sao?

Tôi công kích gì đâu, tôi thấy Đảng lấn sân, bao biện làm thay, tôi thấy Đảng vi phạm pháp luật, bởi đó không phải việc của Đảng, đó là việc của Quốc hội.

Anh đọc điều 4 Hiến pháp chưa? -cậu thư ký của trưởng phòng khùng lên với tôi.

Xin lỗi, tôi  không những đọc mà tôi còn thuộc cả điều 4 hiến pháp Việt Nam.

Thôi nghỉ thôi, tranh luận với ông này mãi cũng thế thôi- trưởng phòng công an tuyên bố.

***

Hôm nay là ngày thứ năm đối mặt với bộ máy Công an Cộng sản, cũng là ngày cuối tuần, có lẽ mọi việc đã khép lại ở đây, bởi nhìn Trưởng Phòng Công an với cậu Thư ký làm việc với tôi, với tâm trạng mệt mỏi và chiếu lệ. Vẫn động tác lật qua, lật lại quyển sổ ghi chép cá nhân rồi đánh dấu những câu hỏi để chất vấn tôi, anh ta lại bắt đầu vào nội dung bài viết của tôi: ”Thần tượng Hồ Chí Minh có thể cứu cánh cho Đảng Cộng sản Việt Nam?”.Anh ta bắt đầu với giọng điệu rời dạc vì biết chắc là tôi bỏ ngoài tai, nhưng do lịch đã duyệt, buộc anh ta phải làm, bởi không lẽ cho tôi nghỉ sáng nay thì chắc hẳn cấp trên không chịu.

Thế rồi anh ta bắt đầu nói về Hồ Chí Minh với giọng điệu và ngôn từ nhàm tai: nào là người đã khai sinh ra Nước Việt Nam; nào là người sáng lập ra Đảng Cộng sản, một Đảng tiên phong,n gười tổ chức mọi thắng lợi Cách Mạng Việt Nam; chiến sỹ Cộng sản Quốc tế; Danh Nhân Văn Hóa Thế giới…tôi quay mặt đi chỗ khác, mặc anh ta diễn thuyết, lúc trầm, lúc bổng, anh ta tiếp tục: với công lao trời biển của Người đối với Dân Tộc ta, Đất Nước ta, để tỏ lòng biết ơn Người, Đảng, Nhà Nước, Nhân Dân ta dựng lăng để Đồng Bào cả nước, kiều bào ta ở nước ngoài có cơ hội thăm viếng Người, vậy mà anh dám cả gan đả kích, anh là kẻ ăn cháo đái bát. Bây giờ toàn Đảng, toàn Dân, toàn Quân ta đang tìm hiểu và học tập tấm gương, đạo đức của Người, anh lại đi làm cái việc nhạo báng Đảng, Nhà Nước, đi ngược lại nguyện vọng của toàn Dân Tộc Việt Nam, anh thử nghĩ xem anh là loại người gì? anh có nghĩ con anh sau này trưởng thành, nó phải hổ thẹn vì có người cha quái gở, bị mọi người căm ghét, thử hỏi lúc đó con anh nó sống thế nào với cộng đồng xã hội? nào, bây giờ thì anh nói với tôi những gì anh suy nghĩ nào?

Tôi chẳng có gì để nói, bởi những gì cần nói, phải nói tôi đã nói hết rồi.

Anh định không hợp tác với tôi?- Trưởng phòng Công an lại cáu giận.

Tôi nói lại là tôi không có gì để nói nữa.

Thôi được, tôi không làm việc với anh nữa, anh sẽ phải làm việc với cấp cao hơn, để rồi anh sẽ thấy, sáng nay nghỉ tại đây.

Kết thúc buổi làm việc thật là thú vị bởi được nghỉ sớm gần 2 tiếng đồng hồ, người sảng khoái nhẹ nhõm bởi biết chắc chiều nay sẽ được tha bổng.

Buổi chiều 14h, tôi lại có mặt tại phòng làm việc. Trưởng phòng Công an đến đưa cho tôi vài tờ giấy A4 và chiếc bút bi rồi quán triệt:

Chiều nay anh sẽ viết lại mấy nội dung sau đây để trình lãnh đạo xem xét, quyết định cuối cùng về trường hợp của anh.

1. Anh viết lại về nhận thức của anh về những việc làm trong thời gian qua, đối chiếu với pháp luật hiện hành?

2. Anh cam kết thế nào kể từ nay về sau?

3. Tự nhận về hình thức xử lý kỷ luật,

4. Nguyện vọng của bản thân.

Những nội dung này tôi cũng đã nói nhiều lần kể cả phát biểu cũng như trình bày trong các bản tường trình của tôi- tôi nói.

Lãnh đạo muốn xem lần cuối cùng anh nhận thức thế nào để quyết định, nói xong anh ta đi ra ngoài.

Một mình yên tĩnh trong phòng, tôi mới có dịp quan sát ở tầm xa, ngắm nhìn phong cảnh thiên nhiên mà ông trời đã ban cho quê hương Xứ Lạng,đáng tiếc tiết trời mùa xuân ở nơi vùng cao biên giới này thường có mây mù bao phủ che khuất nên ở góc nhìn mà tôi đang ngắm không thể thấy được cảnh nàng Tô Thị bồng con chờ chồng trên đỉnh núi cao hùng vỹ. Suy ngẫm câu ca dao quen thuộc:

“Lạng sơn có phố Kỳ Lừa

Có Nàng Tô Thị,có Chùa Tam Thanh.

Ai lên Xứ Lạng cùng anh

Bõ công bác mẹ sinh thành ra em,

Tay cầm bình rượu nắm nem,

Mải vui quên hết lời em dặn dò.

Rồi sực nhớ đến sự kiện năm 1991: Nàng Tô Thị bỗng dưng lộn cổ, nhào từ đỉnh núi cao chót vót xuống dưới chân núi, thân xác gãy thành ba khúc lìa nhau, mình mẩy xây xát nhìn không còn nhận ra Nàng Tô Thị một mực thủy chung, đạo lý. Khách du lịch đến Lạng Sơn ai cũng thương xót cảnh Nàng Tô Thị gieo mình xuống núi, tiếc cho miền đất Xứ Lạng mất đi một kỳ tích đặc trưng hiếm có. Nhiều văn nghệ sỹ ở khắp mọi miền Đất Nước khi nghe tin này đã lặn lội tìm đến tận nơi chia sẻ nỗi đau xót, mất mát này.

Số là: thời đó Dân bản xứ bắn mìn khai thác đá nung vôi,l ấy đá hộc làm đường và chế biến các loại đá khác phục vụ cho các công trình xây dựng, ngay dưới chân núi Nàng Tô Thị, gây chấn động mạnh đã làm cho Tô Thị đổ nhào xuống chân núi. Mãi đến năm 1996, được sự giúp đỡ của Bộ Văn Hóa -Thông Tin, Chính quyền Tỉnh Lạng Sơn mới tổ chức cẩu nàng lên, dùng xi măng gắn cơ thể của nàng lại và tiến hành đại phẫu thuật cho nàng. Ngày nay du khách đến Lạng Sơn chiêm ngưỡng Nàng Tô Thị, đấy chính là tô thị”hồi sinh”, có lẽ bây giờ thì mọi người yên tâm vì Tô Thị đã được cột chặt ở trên núi, Nàng có muốn gieo mình lần nữa cũng chẳng được vì có đến hàng tấn xi măng, cốt thép gắn kết nàng trên đỉnh núi cao sừng sững.

Xung quanh câu chuyện này, lúc rảnh rỗi trên bàn trà, mâm rượu, nhiều người bàn tán, mỗi người suy luận theo cách khác nhau: người thì cho rằng Nàng Tô Thị thấy mình bị xúc phạm vì biết chắc anh chồng của Nàng tiếng là đi chấn ải biên cương phía bắc nhưng thực ra anh ta đã phản bội nàng, phản bội triều đình, phản bội xã tắc, can tâm làm tay sai cho giặc. Phẫn nộ việc thay trắng, đổi đen của người chồng bạc bội, nàng đã quyết xuống núi đi tìm anh ta để trị tội, vạch mặt trước bàn dân thiên hạ về tâm địa xấu xa của anh ta.

Người thì cho rằng sau khi đánh đuổi giặc phương Bắc, anh ta ở lại chấn Ải Nam Quan,bị giặc phương bắc mua chuộc bằng gái đẹp,bằng vàng bạc,trâu báu.Đến khi xây dựng Ải Nam Quan đã rắp tâm thông đồng cho giặc lấn đất xây sang đất của ta đến hàng cây số,Đồng Bào ta ở vùng giáp gianh phẫn nộ phản đối, anh ta chạy mất hút sang bên kia biên giới,từ đó không có tin tức về anh ta,thấy vậy Nàng quyết định xuống núi để đi tìm tông tích anh ta mục đích đưa về xử tội.

Cũng có người lại nói rằng, sau khi đánh đuổi giặc phương Bắc, người chồng của Nàng Tô Thị được thăng quan, tiến chức, trở thành giàu có, rồi anh ta lấy vợ khác, bỏ mặc mẹ con nàng Tô Thị. Biết mình bị người chồng phản bội, nàng quyết xuống núi để đi tìm hạnh phúc của mình. Đám nữ thanh niên thì giải thích theo cách khác: chẳng tội gì mà phải đi chung thủy với một kẻ vong ơn, bội nghĩa. Một kẻ lừa lọc, trá hình đội lốt tử tế, bản chất thì xấu xa, thối nát. Xuống núi để vạch mặt người chồng trở mặt và đi tìm hạnh phúc cho mình, mong muốn được làm lại cuộc đời và thực hiện quyền về mưu cầu hạnh phúc cho chính mình…

Nay thì ước vọng của Nàng Tô Thị đã không thể thực hiện được bởi họ đã cột chặt Nàng ở trên núi.Số phận của người phụ nữ thủy chung vĩnh viễn sẽ chỉ sống trong hy vọng,kể cả những hy vọng đã trở thành tuyệt vọng.

Nhìn đồng hồ đã 15h30,tôi vội viết lại bản tường trình theo yêu cầu của Trưởng phòng Công an Tỉnh. 16h, Phó ban tổ chức Tỉnh Ủy, Trưởng Phòng Bảo vệ Chính Trị nội bộ thuộc Ban Tổ chức Tỉnh Ủy, Trưởng Phòng Công an Tỉnh cùng một số cán bộ Ban Tổ Chức Tỉnh Ủy và Công an Tỉnh Lạng Sơn vào phòng. Tôi đưa bản tường trình vừa viết xong cho Trưởng phòng Công an,anh ta đưa cho Phó Ban Tổ Chức.Mọi người ngồi vào bàn làm việc với thái độ nghiêm túc, Phó Ban xem lướt qua rồi tuyên bố làm việc.

Đủ chưa?- Phó Ban nói

Báo cáo anh mọi người đã đủ- Trưởng Phòng Bảo vệ Chính Trị đáp.

Chúng ta bắt đầu làm việc- Phó Ban tiếp tục

Qua năm ngày làm việc, chúng tôi đã hiểu về anh. Bây giờ tôi không cần anh nói gì nữa, tôi quán triệt anh mấy nội dung để khi về địa phương anh phải nghiêm túc thực hiện. Sau khi tôi quán triệt xong, có gì anh sẽ nói sau.

Vâng- tôi đáp.

1. Từ ngày mai anh sẽ tạm nghỉ công tác để chờ quyết định của Ban Thường Vụ Tỉnh ủy, mọi công việc của anh sẽ có người đảm nhiệm. Nếu có việc cá nhân phải lên cơ quan, anh phải báo cáo thường trực huyện ủy biết.

2. Tuyệt đối không được ra khỏi địa phương, tôi sẽ cắt cử Công an theo dõi, giám sát mọi hoạt động của anh, nếu có hành vi gì khả nghi, anh sẽ bị bắt khẩn cấp, tôi đã có ý kiến với bên Công an.

3. Tuyệt đối không được liên lạc, móc nối với bọn phần tử xấu, có tư tưởng chống Đảng, Nhà Nước ta.

4. Tuyệt đối không được viết bài, phát tán tài liệu trên mạng internet, không được nghe Đài địch như là Á Châu Tự Do, Đài Hoa Kỳ, Đài Chân Trời Mới, kể cả Đài thằng Anh Quốc. Không được vào mạng, đọc báo trên mạng những trang có nội dung chống phá Cách mạng Việt Nam.

5. Tuyệt đối không được trả lời phỏng vấn Đài nước ngoài, nếu bọn chúng có gọi về thì không thèm nghe, không thèm trả lời.

6. Tuyệt đối giữ bí mật, khi chưa có ý kiến của tôi anh không được nói cho ai biết về việc này. Hiện nay ở địa phương anh, trừ Bí Thư Huyện Ủy, còn lại chưa ai được biết, kể cả Thường Trực Huyện Ủy anh cũng không được phép báo cáo, tiết lộ. Không cẩn thận tôi kỷ luật cả Thường Trực của anh.

7. Tôi sẽ thống nhất với Huyện Ủy Hữu Lũng về thời gian, chương trình hội nghị của Thường Vụ, của Ban chấp hành Huyện Ủy tiến hành kiểm điểm, quyết định hình thức kỷ luật đối với anh, anh phải viết thật sâu sắc bản kiểm điểm để trình trước hai hội nghị này.

8. Về nguyện vọng của anh xin nghỉ chế độ, Thường Vụ Tỉnh Ủy sẽ xem xét, quyết định, vì anh thuộc diện quản lý của Tỉnh Ủy. Anh cứ nghỉ ở nhà, khi cần chúng tôi sẽ báo.

Đó là tám nội dung tôi quán triệt với anh, yêu cầu anh nghiêm túc thực hiện.anh có ý kiến gì thêm không?

Không- tôi trả lời.

Anh dự định làm gì khi về nghỉ- Phó Ban đặt câu hỏi.

Tôi sẽ làm một Công Dân bình thường và làm những gì Pháp luật không cấm- tôi đáp.

Phó ban nở nụ cười mỉa mai và nói: được rồi tôi sẽ xem anh làm gì, và ông ta tuyên bố: buổi làm việc kết thúc tại đây.

Bữa cơm tổng kết hôm nay đông đủ mọi gương mặt, ba mâm cơm đầy ắp thức ăn được sắp đặt đến là đẹp mắt trên chiếc bàn ăn hình tròn trang trọng. Mọi người vui vẻ ngồi vào bàn vừa ăn vừa tán róc rôm rả.

Lẽ ra hôm nay sếp cho tổng kết trên núi Mẫu Sơn, tất cả ngủ thân mật với nhau một đêm trên đỉnh núi cao hơn hơn nghìn mét, uống rượu trên mây để xả hơi mới phải, bởi một tuần nay anh em quá mệt mỏi- một người lên tiếng.

Bây giờ còn nói làm gì, phải nói trước sếp mới có kế hoạch bố chí chứ- Trưởng phòng Bảo vệ Chính Trị đáp. Thôi ở đây cũng vui chứ sao, cứ thoải mái đi,mai được nghỉ rồi- anh ta nói tiếp.

Nào tất cả đồng khởi, cạn chén- mọi người hô, cứ vậy cho đến khi mọi người ngà ngà rồi bắt đầu hát, những bài hát về đề tài miền núi và dân tộc, những câu ca dao, câu hát then, hát lượn đối đáp nhau được mọi người đua nhau trổ tài. Mọi người đề nghị tôi hát vừa là góp vui, vừa là kỷ niệm vì sau này chẳng còn dịp gặp nhau. Lúc này người tôi cũng đã sặc mùi rượu, tôi bắt đầu hát:

“Ơ…bầu trời có sao chiều, sao sớm,

Ngọn núi kia có ở hai người,

Dù đi cùng trời, dù đi cuối đất,

Trời chỉ có, chỉ có sao sớm sao chiều,

Núi chỉ có hai người, hai người yêu nhau…”

Mọi người tán thưởng và đề nghị hát bài khác, tôi chần chừ mãi rồi tiếp tục:

Chân em đi rừng nhiều đường, lắm lối,

Em chọn lối này, nhưng em chọn lối này thôi.

Nơi ấy có tiếng Chim hót ca, con Nai rừng lắng nghe.

Cây Tre, cây Lim nhường lối cho tiếng Cuốc, tiếng Tròong vang vang,

Nơi ấy có ánh trăng soi đường, có con suối trong ban mai, tiếng giã gạo trong đêm đêm.

Là lối chọn đường em đi…”

Mọi người vỗ tay nồng nhiệt, cuộc vui tiếp tục. Có cậu người dân tộc Dao, là chiến sỹ Công an phòng Tư tưởng- Văn hóa Công an Tỉnh, đứng dậy hát một bài tiếng Dao, cậu ta chưa kịp bắt đầu thì Trưởng Phòng Công an Tỉnh nói như ra lệnh.

Thôi cuộc vui nào cũng có điểm dừng của nó,ta kết thúc tại đây để anh Hồi còn về, vợ con mong mỏi với lại xe đang chờ anh Hồi. Đúng là “đang vui lại đứt dây đàn”, mọi người nâng chén đồng khởi chia tay nhau. Ra khỏi phòng ăn, Trưởng phòng Công an kéo tôi ra chỗ vắng quán triệt.

Tôi phải cảnh báo anh, anh cần có thái độ đúng mực, trong lòng anh nghĩ sao thì tùy, bề ngoài anh phải thể hiện ăn năn, thể hiện là người có tội lỗi, có như vậy người ta mới có thái độ thiện chí với mình. Đằng này anh làm như chẳng có chuyện gì xảy ra, ăn nói bạt mạng, hát những bài chọc tức, khiêu khích, thái độ như vậy bố ai chịu được. Anh nên rút kinh nghiệm từ nay về sau bỏ ngay cái kiểu đó đi.

Vâng- tôi tiếp thu cho qua chuyện.

Xe Huyện ủy lên đón tôi đã nổ máy chờ tôi sẵn, tôi chào mọi người rồi lên xe về.

Có ai biết chuyện của anh không?- tôi hỏi cậu lái xe.

Không, bí thư quán triệt em từ hôm đưa anh lên đây là không tiết lộ cho ai biết. Nhiều người tìm anh, thắc mắc không biết anh đi đâu mà không liên lạc được.

Tôi cũng nói cho cậu ta biết vì sao tôi có hành động như vậy và khẳng định tôi chẳng có gì ân hận những việc làm của tôi.

Mấy lần tổ chức định chuyển em sang làm cán bộ, em từ chối vì làm chính trị mệt mỏi lắm, em không quen. Em xác định ôm vô lăng chục năm nữa nghỉ chế độ, yên phận thế thôi- cậu ta tâm sự.

Vừa về đến nhà, vợ con vừa mừng, vừa gặng hỏi đủ mọi chuyện,

Để nghỉ đã nào, mai nói- tôi gạt đi.

© Vi Đức Hồi

Nguồn

thứ ba, 26 tháng 4, 2011

Ông Vi Đức Hồi được giảm án

Ông Vi Đức Hồi sống ở Lạng Sơn

Tòa phúc thẩm ở tỉnh Lạng Sơn vừa giảm án cho nhà bất đồng chính kiến Vi Đức Hồi còn 5 năm tù giam và 3 năm quản chế.

Bà Hoàng Thị Tươi, vợ ông Hồi, nói với BBC từ Lạng Sơn rằng phiên tòa đã kết thúc từ 10:30 sáng thứ Ba 26/04 sau vài giờ xử án.

Trước đó, hôm 26/01, tòa sơ thẩm tuyên án ông Vi Đức Hồi 8 năm tù giam và 5 năm quản chế tại địa phương vì tội Tuyên truyền chống Nhà nước XHCN, theo Điều 88 Luật Hình sự.

Luật sư của ông lúc đó nói với BBC rằng bản án khắt khe tới nỗi “bên công tố cũng ngạc nhiên”.

Lần này, bà Tươi cho biết tòa đã giảm án cho ông căn cứ vào thái độ “thành khẩn và hợp tác trong quá trình làm việc”.

Tuy nhiên, vợ nhân vật từng là Giám đốc trường Đảng huyện nói bà vẫn cho rằng án tù chưa thật thỏa đáng.

“Phiên tòa đã có sự suy nghĩ và giảm bớt, nhưng chưa thật đúng người đúng tội.”

“Với chỉ mấy bài viết, chồng tôi vẫn có thể nhận bản án nhẹ hơn, như 1-2 năm, hoặc trắng án. Nhất là khi chồng tôi đã có quá trình đóng góp cho dân cho Đảng như thế.”

Ông Vi Đức Hồi gia nhập Đảng Cộng sản năm 1980 và từng là Giám đốc trường Đảng huyện Hữu Lũng, Lạng Sơn.

‘Thần sắc kém’

Bào chữa cho ông Hồi tại phiên phúc thẩm vẫn là luật sư Trần Lâm.

Bà Hoàng Thị Tươi nói bà chỉ được nói chuyện với chồng “từ xa xa” tại phiên tòa chứ không được lại gần tiếp xúc.

“Tinh thần của chồng tôi thì vẫn vững vàng như trước, nhưng thần sắc không được tốt lắm, chắc chắn là sức khỏe có phần giảm sút.”

Bà Tươi nói bà sẽ chờ tới khi được gặp chồng rồi mới quay về nhà.

Ông Vi Đức Hồi, 56 tuổi, bị bắt hôm 27/10/2010 tại tư gia.

Ông được trao giải Hellman/Hammett năm 2009 của tổ chức nhân quyền Human Rights Watch vì các đóng góp trong việc “thúc đẩy tự do ngôn luận”.

Hiện ông bị giam ở trại Yên Trạch, tỉnh Lạng Sơn.

Từ năm 2006, ông Hồi bắt đầu viết nhiều bài báo chỉ trích Đảng – ban đầu bằng bút danh, sau đó dùng tên thật khi ông bị khai trừ khỏi đảng năm 2007.

Tổ chức Human Rights Watch nói ông đã nhiều lần bị đưa ra “đấu tố” ở địa phương, và vợ của ông cũng bị khai trừ Đảng vì không chịu lên án chồng.

Human Rights Watch mới đây đã kêu gọi trả tự do cho ông.

nguồn

—-

Admin gửi lúc 13:53, 26/04/2011 – mã số 31989

Thư cảm tạ những người đã ký tên đòi trả tự do cho nhà dân chủ Vi Đức Hồi

Chúng tôi, những người bạn cùng quê và gia đình, những bạn hữu quan tâm đến ông Vi Đức Hồi xin có đôi giòng cảm tạ tất cả những người đã ký tên vào bản kiến nghị yêu cầu chính quyền Việt Nam xóa bỏ bản án vô lý của ông Vi Đức Hồi trong phiên tòa xử phúc thẩm sẽ diễn ra vào ngày 26 tháng 4 năm 2011.

Quá bức xúc trước sự bất công đối với ông Hồi với bản án anh phải gánh chịu là 8 năm tù giam và 5 năm theo điều 88 trong phiên tòa sơ thẩm diễn ra hồi tháng giêng năm 2011, chúng tôi đã quyết tâm lên tiếng bênh vực và mời gọi những người yêu chuộng công lý cùng lên tiếng ủng hộ ông Vi Đức Hồi. Chỉ trong vòng non một tuần lễ, đã có 412 người ký tên vào bản “Yêu Cầu Trả Tự Do Cho Nhà Dân Chủ Vi Đức Hồi”.

Chúng tôi chân thành cám ơn các vị linh mục Phan Văn Lợi, Nguyễn Hữu Giải, Thượng Tọa Thích Không Tánh, các nhà dân chủ Nguyễn Thanh Giang, Lê Quốc Quân, Phạm Hồng Sơn, Nguyễn Bắc Truyển, Lê Thị Công Nhân,… các nhà trí thức Hà Sĩ Phu, Mai Thái Lĩnh, Vũ Mạnh Hùng,JB Nguyễn Hữu Vinh,… và tất cả bạn hữu, đồng bào ở trong và ngoài nước đã hưởng ứng ký tên đòi tự do cho ông Vi Đức Hồi.

Danh sách ký tên gồm 412 người đính kèm đã được chuyển đi bằng email và bằng thư đến các cơ quan chức năng của Nhà nước Việt nam và đặc biệt đến ông Phùng Thanh Kiểm, bí thư tỉnh ủy Lạng Sơn.

Chúng tôi cũng chân thành cám ơn tổ chức nhân quyền Human Rights Watch đã mạnh mẽ lên tiếng bênh vực ông Vi Đức Hồi và lên án việc chính quyền Việt Nam ra lệnh cho gia đình ông Hồi phải nộp khoản tiền 56.000.000 đồng ($2.800 Mỹ kim) mà họ nói là ông đã “nhận một cách bất hợp pháp” từ những tổ chức và những nhà tranh đấu cho nhân quyền ở nước ngoài. Khoản tiền nói trên bao gồm tiền thưởng của giải Hellman/Hammett năm 2009, là một giải thưởng được Tổ ChứcTheo Dõi Nhân Quyền trao hàng năm cho những nhà văn bị ngược đãi trên thế giới. Không có điều luật nào cho phép phạt tiền liên quan đến Điều 88 của Luật Hình Sự (muốn biết thêm chi tiết xin vào xem trang http://www.hrw.org/asia/vietnam)

Thay mặt ông Vi Đức Hồi và gia đình xin gửi đến quý vị lời chào trân trọng với những lời cám ơn chân thành nhất.

Kính
Một nhóm bạn của anh Vi Đức Hồi

Danh sách 412 người ký tên

Trừ các tội hình sự cần phải bị đưa ra tòa và xử án, còn các vi phạm khác đều không cần bắt giam bỏ tù. Về mặt tài chánh thì việc bắt giam người rất tốn kém, nào là phải nuôi ăn, trả tiền chi phí an ninh thuê công an canh gác, tao thêm quá nhiều việc cho viện kiệm sát phải hỏi cung, truy tố, rồi tổ chức phiên tòa để chánh án xử phạt…Tất cả các việc nầy đều không đem lại tiền bạc cho ngân sách của chính phủ, mà gây nhiều thiệt hại cho công quỹ của chính quyền và còn bị các nước khác chê bai, các tổ chức nhân quyền phản đối…

Vì thế, các nước tư bản cứ để cho mọi người bất đồng chính kiến được tự do viết, nói thoải mái. Thực tế chứng minh cho thấy ở các nước ngoài như Mỹ, Anh, Pháp, Đức…hơn 50-60 năm qua quyền tự do ngôn luận của nguồi bất đồng chính kiến đã và đang làm cho chính phủ tiến bộ, con người được thoải mái hơn, bộ mặt xã hội thay đổi, văn hóa, y tế, giáo dục…đều được phát triển rất nhanh. Trái lại ở các nước độc tài, đảng trị như VN, Trung Quốc, Bắc Triều Tiên, Cuba…những người bất đồng chính kiến thường bị bỏ tù. Vì thế, các nước nầy thường không phát triển về giáo dục, y tế, văn hóa và xã hội. Một khi mà các nước độc tài thay đổi hiến pháp, tôn trọng luật pháp, cho bầu cử tự do, tôn trọng nhân quyền, thì chừng 20 năm sau, đất nước ấy phát trein63 kinh tế vượt bực. Nước Ba Lan ngày nay à một điển hình của cho phép tự do ngôn luận, tự do bầu cử, và kinh tế tài chánh của nước nầy rất phát triển, GDP = 469 tỉ cho dân số 38 triệu người. Lợi tức đầu người ở Ba Lan mỗi năm hơn 12 600 US dollars.

Posted in Tự Do ngôn Luận | Leave a Comment »

Nhà thơ Bùi Chát bị bắt khi vừa từ Argentina trở về Việt Nam

Posted by hoangtran204 trên 01/05/2011

Nhà thơ Bùi Chát bị bắt khi vừa trở về Việt Nam

Khoảng 8h tối ngày 30/04, nhà thơ Bùi Chát (tên thật là Bùi Quang Viễn, sinh năm 1979) đã bị an ninh, hải quan sân bay Tân Sơn Nhất bắt giữ khi anh vừa trở về VN sau chuyến đi Buenos Aires nhận giải thường Tự do xuất bản của IPA.

Bùi Chát tại lễ trao giải. Ảnh DLB


Hôm 27/4, nhà thơ Bùi Chát, người sáng lập và điều hành nhà xuất bản độc lập Giấy Vụn đã được Hiệp Hội Xuất Bản Quốc Tế (IPA) trao giải thưởng về Tự Do Xuất Bản. Bùi Chát cũng được biết đến như một thành viên cốt cán trong phong trào thơ chui có tên gọi “Mở Miệng”. Trong những năm qua Nhà xuất bản Giấy Vụn do anh sáng lập đã xuất bản nhiều tác phẩm ngoài luồng dưới dạng photocopy và các ấn bản điện tử.

Bùi Chát tốt nghiệp ngành Văn học, khoa Ngữ văn – Báo chí, Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn Tp HCM vào năm 2001.

IPA – International Publishers Association ( Hiệp Hội Xuất Bản Quốc Tế) được thành lập tại Paris – Pháp quốc vào năm 1896 với mục tiêu phát huy và bảo vệ quyền xuất bản cũng như gia tăng sự quan tâm của mọi người về vai trò của xuất bản đối với sự phát triển kinh tế, văn hóa và chính trị trên toàn thế giới. IPA tích cực đấu tranh chống lại mọi sự kiểm duyệt và là người bạn đồng hành của những tổ chức bảo vệ nhân quyền. Sau hơn 100 năm hoạt động, IPA hiện đang có 65 thành viên hội ở tầm quốc gia từ 50 đất nước khác nhau.

Đây là lần thứ 5 tổ chức này trao giải cho những người xuất bản độc lập và Bùi Chát là người Việt Nam đầu tiên vinh dự nhận giải. Tại thành phố Buenos Aires, trước sự có mặt của các quan khách như Bộ trưởng Văn hóa ông Hernán Lombardi, Thị trưởng thành phố ông Mauricio Macri, Phó giám đốc tờ báo lớn nhất của Argentina (La Nacion) – ông José Claudio Escribano, Chủ tịch IPA ông YoungSuk “Y.S.” Chi, chủ tịch IPA và trưởng ban tổ chức Dr. Ana Maria Caballenas, Bùi Chát đã có bài phát biểu ngắn gọn và súc tích  như sau:

Tin Bùi Chát nhận giải trên báo chí nước ngoài. Ảnh DLB

Tôi thật sự vui mừng khi có mặt nơi đây như một nhân chứng về những nỗ lực không mệt mỏi của những nhà hoạt động cho tự do ở Việt Nam.

Ở một nơi mà tự do chỉ có thể tồn tại trong những hành vi tùy tiện của chính quyền thì những cố gắng cho sự hiện diện của công lí và tình người dường như là vô nghĩa, và để hành động cho những điều tưởng như viễn vông này chúng tôi đã chọn xuất bản.

Cũng như những anh em đang bị tù đày, quản thúc và tất cả những người đang đấu tranh cho một tương lai tốt đẹp ở Việt Nam, chúng tôi luôn tin tưởng vào lương tri. Thông qua việc xuất bản một cách tự do những điều cần thiết, chúng tôi biết rằng nhiều độc giả của chúng tôi sẽ tìm thấy lại lương tri của mình.

Sách có thể biến thế giới thành tự do, chính vì thế chúng tôi tin rằng tự do sẽ đến, trước hết với những người làm sách, những người đọc sách, và những người bàn luận về những điều mà sách mang lại.

Bằng tất cả tình yêu dành cho sách và dành cho con người, tôi xin đón nhận và san sẻ niềm vinh dự này cho tất cả độc giả, đồng nghiệp, bạn bè, và những người ủng hộ.

Hy vọng giải thưởng sẽ là cú hích đáng kể cho sự phát triển của phong trào xuất bản độc lập, đặc biệt là sự phát triển của xã hội dân sự, tại Việt Nam.

Cám ơn tất cả mọi người.

Cũng tại lễ trao giải, Bùi Chát đã trả lời phỏng vấn của một số tờ báo quốc tế về tình hình tự do ngôn luận, tự do xuất bản ở Việt Nam.

Báo chí trong nước đã không đưa tin về giải thưởng này cũng như việc Bùi Chát bị bắt giữ ở sân bay.

Trong một diễn biến khác, blogger Thiên Sầu, tức Ngô Thanh Tú đã bị nhà cầm quyền bắt giam từa 25/4 vì bị nghi ngờ “chống đối” và “đòi đa nguyên đa đảng”.

Một nguồn tin khác cho hay, Thiên Sầu bị thẩm vấn về những mối quan hệ với Bùi Chát.

Tin Dân Làm Báo, RFA.

nguồn 

———

Chat với nhà văn bị bịt mồm

08/08/2010

Một sự kiện tốn nhiều giấy mực của báo chí trong tuần qua là Đại hội (ĐH) lần thứ 8 Hội Nhà văn Việt Nam (NVVN) diễn ra tại Học Viện Chính trị và Hành chính Quốc gia Hồ Chí Minh. Chỉ riêng cái nơi diễn ra ĐH cũng đã cho thấy tư thế phụ thuộc của Hội NVVN vào đảng, nhà nước rồi. Cùng với cái nóng và mất điện luân phiên, những tin tức do các nhà văn tham dự ĐH truyền ra ngoài làm cho không khí ở “xứ thiên đường” dường như thêm oi ả.

Định bụng, cuối tuần sẽ làm cuộc điện đàm phỏng vấn nhà văn Trần Mạnh Hảo, người đã làm ĐH thêm “hot” ngay từ ngày đầu tiên nhưng nhà văn bị khản giọng, không nói chuyện được. Mà lạ thật, bị bịt miệng từ đầu tới cuối mà khản giọng là sao? Hay uất quá, trở nên … cấm khẩu?

Thôi, đành dùng cách tiếp cận kiểu “Tuổi Teen” với nhà văn vậy. Dưới đây là cái text chat dài lê thê được copy nguyên từ Yahoo Messenger để độc giả đọc chơi dịp cuối tuần.

———————————————–

Mạc Việt Hồng (MVH): Có thể gọi anh là nhà thơ, nhà văn, nhà phê bình văn học và cả nhà báo nữa, vậy xin anh cho biết, anh muốn được gọi là nhà gì trong cuộc phỏng vấn ngày hôm nay, thưa anh?

Nhà văn Trần Mạnh Hảo (THM): Thưa, xin gọi tôi là nhà văn bị bịt mồm ạ.

MVH: Chúng tôi được biết, anh vừa mới tham dự Đại hội Nhà Văn Việt Nam (ĐHNVVN) lần thứ 8 về, không khí ĐH lần này hình như rất nóng, theo cả nghĩa đen và nghĩa bóng, còn cảm nhận của anh ra sao, thưa anh?

TMH: Cảm giác của tôi rất chán vì mình đã mất thì giờ đi xem một vở tuồng rất nhạt.

MVH: Nghe nói, anh khi anh len chân lên phát biểu thì ngay sau đó micro đã bị tịt, thực hư chuyện này thế nào, anh có thể cho độc giả  Đàn Chim Việt biết thêm chi tiết?

TMH: Vâng, tôi bị cúp micro tới ba lần, nên hầu như chưa nói được gì…

Ảnh Trần Mạnh Hảo do nhà thơ Bùi Quang Thanh chụp ngay sau khi bị bịt miệng (nguồn: TMH)

MVH: Và ông chủ tịch Hữu Thỉnh sau đó đã có lời giải thích gì với anh?

TMH: Ông Hữu Thỉnh xin lỗi đại hội vì micro bị trục trặc kỹ thuật lúc anh Hảo nói. Nhưng khi chúng tôi đang trên đường bước xuống ghế ngồi từ bục diễn đàn đại hội thì micro lại vang lên mời người khác phát biểu.

MVH: Anh đã gửi lên một số trang mạng  bản tham luận trước ĐHNV, có thể vì những lời lẽ “nhạy cảm” trong đó mà ban lãnh đạo hội không muốn anh phát biểu trước ĐH?

TMH: Vâng, có lẽ thế ạ.

MVH: Có người nhận xét rằng, đây là một cách “kiểm duyệt” giống như việc bịt miệng Linh mục Nguyễn Văn Lý hay làm loa rè đi khi Trần Huỳnh Duy Thức phát biểu trong phiên xử “âm mưu lật đổ chế độ” mấy tháng trước, anh nghĩ sao?

TMH: Quả đúng như chị nói. Tôi bị cúp micro thẳng thừng, còn nhiều anh lên nói bị vặn nhỏ âm thanh, hoặc cố tình làm âm thanh méo đi, không ai nghe rõ…Nhiều nhà văn gọi nó là cái micro đểu.

MVH: Chuyện “rất nhạt” của ĐH có thể dự đoán từ trước, vậy liệu có phải mất công tới tận nơi để rồi bị bịt mồm như vậy không?

TMH: Biết nó nhạt, nhưng ai ngờ nó lại “nhạt vượt chỉ tiêu trên giao”

MVH: Các cuộc họp Quốc hội gần đây có chiều hướng cởi mở hơn, chất vấn khá gay cấn và còn được truyền hình trực tiếp, xem ra hội nhà văn lại kiểm duyệt chặt hơn cả ĐCS?

TMH: Hội nhà văn chỉ bằng ngón chân Quốc Hội, bì sao được, một bên phượng hoàng diễn tuồng, một bên cào cào châu chấu diễn tuồng, so sánh sao được người ơi.

MVH: Vở tuồng có tới 700 người xem trực tiếp (số hội viên Hội NV tham dự ĐH) và cả triệu người từ trong nước tới hải ngoại xem gián tiếp thì đâu có tồi?

TMH: cùng nhau diễn, cùng nhau xem. Gớm chen nhau tí bẹp ruột để chụp hình với bác Sang (Trương Tấn) phóng to bằng cái mẹt về treo nhà, bố thằng nào dám khám hộ khẩu lúc một giờ sáng

MVH: Đại hội lần này nội dung có gì khác trước không, thưa anh?

TMH: Chả khác gì mấy đại hội trước, cũng ý đảng lòng dân, cũng phản ánh khí thế đang lên như diều của cách mạng ta, đảng ta, đất nước ta là gấm hoa trên đời, đẹp lắm chứ anh hùng lắm chứ, rực cờ chiến công hà ha…

MVH: Chuyện bầu bán không có gì bất ngờ, nhà văn Hữu Thỉnh tiếp tục khóa chủ tịch thứ 3 với số phiếu cao nhất trong BCH 15 người. Vậy có thể nói đa số tín nhiệm ông Thỉnh?

TMH: OK, tín nhiệm nên mới đa số phiếu. Nhưng có nhà văn bảo: bố ai biết ma ăn cỗ ở chỗ nào. Đám kiểm phiếu là người của ông Thỉnh…cứ để ý mà xem, sau lần kiểm phiếu toàn thắng, mấy nhà văn kiểm phiếu đều có thưởng, được ông Thỉnh cho đi thăm nước ngoài, gọi là thưởng cho tinh thần kiểm phiếu hết sức bí mật, hết sức trung thực của các đồng chí. Các đồng chí kiểm phiếu tuyệt, tuyệt vời, trên cả tuyệt vời, tốt tốt tốt

MVH: Nếu không tín nhiệm thì ít nhất, họ cũng cần tới vai trò lãnh đạo của ông Thỉnh, vì nghe nói, ông xin được tới 20 tỉ tiền tài trợ một năm của nhà nước cho  hội NVVN?

TMH: Có thể nhiều hơn số tiền 20 tỷ đấy. Một mình ông Thỉnh chi tiêu, chẳng bao giờ kinh tế công khai trước đại hội…Giữ chức chủ tịch hội thích thật đấy: chẳng ma nào dám đòi ông hạch toán kinh tế cả…Vừa đá bóng, vừa thổi còi vừa lĩnh giải là vậy.

MVH: Chắc anh biết, vừa rồi có một bức thư kiến nghị của một số nhà văn v/v xóa bỏ bao cấp với hội NVVN, ý của anh như thế nào?

TMH: Tôi thấy bức thư ấy là đúng, là chính nghĩa, nhưng mà khi đưa cho tôi, mời ký. Tôi lắc đầu. Ông đưa kiến nghị ngạc nhiên: ông còn dám ký vào ủng hộ khối 8406, sao chỉ xin ông tí tẹo chữ ký kiến nghị nhà nước đừng bao cấp cho hội nhà văn mà sao không ký hở ông kia ? Vì khi ra Hà Nội, vợ tớ và con tớ cùng dặn: thầy mày ra ngoài chốn ấy, nếu có ai mời ký vào bản kiến nghị nào, dù chính nghĩa mấy cũng tuyệt không được ký nhá. Tôi thề: tuyệt đối không ký kéo gì hết. Rút kinh nghiệm bạn tôi trước có uống rượu say, bỗng ký vào bản kiến nghị chính nghĩa: bản ấy viết: Ông Nguyễn Minh Tèo đã làm em có chửa gần chín tháng. Hôm sau ông ấy tỉnh ra, bị vợ bóp cổ lè lưỡi ra nửa thước không chết. Đời tôi đã ký vào hàng chục văn bản chính nghĩa mà giờ đây nó lại đếch còn tí chính nghĩa nào, mới là chơi khăm nhau đến thế, giời ôi.

MVH: “Ăn cơm chúa, múa tối ngày” là lẽ thường. Phải chăng, kính phí lớn cho Hội Nhà văn chính là 1 trong những lý do khiến nhiều nhà văn phải hót theo đảng?

TMH: Tuyệt đối đúng, gớm sao chị Mạc Việt Hồng đoán ra lý do theo đảng của các nhà văn ta đung sắc đúng thế ?

MVH: Nhà văn Võ Thị Hảo, người không tham dự kì ĐH này vì lý do “đi nghỉ mát” có gọi ĐH là phường “giá áo túi cơm”, anh có bình luận gì không?

TMH: Võ Thị Hảo là thần tượng của Trần Mạnh Hảo. Gớm dây được tí Hảo nọ vào Hảo kia, làm tôi thật vinh dự. Chị Hảo là một trong vài nhà văn nữ viết truyện ngắn, tiểu thuyết hay nhất nước. Chị nói như trên là chí phải, chí phải. Tôi cám ơn chị Hảo nhiều. Không biết chị Hảo xơi món gì mà nói ra cái nào cũng đúng cũng hay. Cầu trời Phật cho chị (và cả chị Mạc Việt Hồng) trẻ mãi không biết già là gì

MVH: Từng phê Hội NVVN rất nhiều, tại sao anh không xin ra?

TMH: Ồ, tôi vừa xin ra khỏi hội nhà văn cách đây năm phút, chị hãy vào TALAWAS đọc bài : “GOOD BYE ĐẠI HỘI BỊT MỒM” vừa post lên mạng thì biết liền à, gớm ý đảng lòng dân gặp nhau cứ khít khìn khịt như cậu nằm với mợ ấy.

MVH: (Vừa đọc bài của TMH trên Talawas vừa chat tiếp)…

Giời ạ, nếu biết nhà văn  viết một bài tường thuật thế này rồi thì “nhà em” xin đăng cho nhanh, chat làm chi cho mệt ra?

TMH: Ô hay, bài chát này là bài tôi cho là hay nhất của đời tôi đấy, chị cứ chát đi, sẽ còn nhiều trò hay ta chưa kịp diễn mà.

MVH: Thành phần BCH hội lần này nghe nói được trẻ hóa, tất nhiên, trừ chủ tịch Thỉnh, vậy có kỳ vọng gì ở những thành viên mới lần này không?

TMH: Chả có trẻ hóa tí tẹo nào, BCH này mà cộng tuổi lại chia bình quân thì đúng là tuổi của BCH già nhất (già chát) từ trước tới nay

MVH: Tôi cũng không rõ tuổi của các vị đó, nhưng có đọc 1 bài bình luận trên trang Vietnamnet, thấy nói vậy.

TMH: Anh Nguyễn Trọng Tạo, bạn thân tôi đã chia tuổi bình quân BCH, già khiếp đảm nhá. Có vị chấp hành như nhà thơ Nguyễn Hoa bệnh tật rất nặng, vợ anh ấy bảo anh ấy cầm bát thuốc bắc uống mà không cầm nổi; nhưng anh ấy lại cầm nổi vận mệnh nặng nề của hội nhà văn đấy.

Nghĩ cũng thương cho anh Nguyễn Hoa, từng là bạn của tôi, hôm gặp Hoa ở đại hội, thấy Hoa cứ lừ đừ như ông từ vào đền, tôi chào: chào cậu! Hoa mở to mắt ai đấy? Mình biết là Hoa không còn nhớ nổi người bạn xưa, thương lắm. Vậy mà giờ anh Hoa vẫn sống chết vào được ban chấp hành. Phục thay chí lớn hơn Thái Sơn.

MVH: Nhà văn là tinh hoa của dân tộc nhưng cứ như anh nói, thì dân tộc có khi sắp “ăn mày” đến nơi rồi nên mới có một đội ngũ tinh hoa như thế?

TMH: Thời này khác xưa, tinh hoa phát tiết vào trong, bố ai nhìn thấy.

MVH: “Nhà văn là hơi thở của dân tộc”, tôi cũng không nhớ câu này của ai nhưng hội NVVN đã im tiếng trước sự kiện HS-TS, Bauxite và nhiều vấn đề khác nữa, anh nghĩ sao?

TMH: Nhà văn rụt hết cổ vào để làm con rùa mà yêu đảng rồi chị Hai ui, họ chỉ nhìn xem đảng sắp nói gì để nói theo, hơi đâu nhìn vào nỗi đau đang bị mất nước của dân tộc. Đồng cảm với nỗi đau bị mất biển, mất đảo, dân chài bị Trung Quốc bắn giết như ngóe ngoài khơi có mà ăn cám, có mà tết Ma rốc mới được đảng cho trợ cấp sáng tác mấy chục triệu.

Ví như Bùi Minh Quốc lên diễn đàn kêu gọi chống Trung Quốc xâm lược và kêu gọi tự do, bị cả chủ tịch đoàn có ông trung tướng công an đeo súng sáu bên sườn đuổi xuống. Khổ thân anh, hai vợ chồng đi chiến trường đánh Mỹ cho lắm, chị vợ anh – Dương Thị Xuân Qúy bị lính Nam Hàn ném lựu đạn vào hầm giết chết- giờ được trả công như thế này đây.

MVH: Trong bài tham luận của anh, anh nói  “chỉ có sự thật mới giải phóng con người, giải phóng văn học và đất nước”. Thực tế, sự thật không bao giờ có dưới bất kỳ chế độ CS nào, dù ở VN hay đông Âu (trước kia). Chỉ có giải thể chế độ này thì mọi sự thật sẽ lần lượt được phơi bày ra ánh sáng. Như vậy, anh đã kiến nghị một điều không tưởng?

TMH: Vâng đúng là tôi tôi đã kiến nghị một điều không tưởng, đúng như chị nói, trong chế độ CS, sự thật không có nơi cư trú, sự thật bị chôn vào mồ êm mả đẹp

MVH: (Vẫn vừa chat vừa đọc bài viết của TMH trên TLW, đến đoạn nói về nhà văn Hữu Ước)…

Tôi có đọc cuốn sách của Trần Đăng Khoa “Chân dung và đối thoại” khen nhà văn Hữu Ước hết lời, giờ thấy anh chê dữ quá?

TMH: Trần Đăng Khoa khen cuội đó mà. Khen ai rồi cậu ấy cười khẩy: ông khen cho mày chết.

Công bằng Hữu Ước làm báo giỏi nhất Việt Nam, anh ấy có thể dùng tay không ra một vài tờ báo trong một năm đã có thể hốt bạc tỉ, nhưng viết văn thì chưa hay, không hay.

Hữu Ước bẩm sinh rất thông minh, hoạt bát vô song, hồi cách đây gần 30 năm, anh Hữu Ước là đại úy công an, bị công an bắt tù ba năm, vậy mà giờ này anh leo lên tới cấp trung tướng, lại được phong danh hiệu anh hùng thời đổi mới. Người như thế, thế giới liệu có bao nhiêu?

MVH: Nhưng tờ An Ninh Thế Giới mà Hữu Ước làm chủ bút có nhiều bài báo không trung thực, nhất là các bài liên quan tới những người bất đồng chính kiến ở VN hay những người tranh đấu cho dân chủ ở hải ngoại. Tờ báo đã cố tình bôi đen họ và điều này không đúng với tư cách của một nhà báo. Có thể đó là tư cách của trung tướng công an?

TMH: Vâng cái đó thì có đấy, độc quyền dễ sinh ra bậy bạ là thế: vu oan giá họa cho người ta để đẹp lòng đảng và bán báo kiếm tiền.

Kết thúc đại hội nhà văn, Hữu Ước lên diễn đàn bảo TMH và Bùi Minh Quốc là Lý Tống lên quậy phá đại hội. Rồi anh Ước hù dọa chúng tôi. Nhưng Ước đã bị đại hội vỗ tay đuổi xuống..He he he….

MVH: So TMH với Lý Tống, anh không đùa đấy chứ?

TMH: Hữu Ước nói trên đại hội mà, bảo hai chúng tôi là Lý Tống lên phá hoại hội nghị. Lý Tống là một anh hùng nhưng TMH chỉ là con thỏ đế, so sánh thế mà không biết ngượng mồm à, chú Ước?

MVH: So sánh như vậy là kỳ vì TMH dùng ngòi bút, chứ đâu có cướp máy bay hay dùng bình xịt?

TMH: Các vụ trước của Lý Tống thì tôi phục lăn, nhưng vụ xịt hơi cay vào mặt cháu ca sĩ Đàm Vĩnh Hưng thì tôi không phục.

MVH: Thôi, mình trở lại chuyện văn học. Có người nói rằng, cứ bỏ kiểm duyệt đi thì Việt Nam sẽ có tác phẩm văn học lớn. Cá nhân tôi không lạc quan như vậy, mà cho rằng, đó chỉ là điều kiện cần nhưng chưa đủ để VN có tác phẩm văn học lớn, còn ý anh ra sao, thưa nhà văn?

TMH: Chị chỉ được cái nói đúng!

MVH: Tại sao văn học nước nhà cứ èo uột hoài vậy, dù nhà văn bây giờ đã no cái bụng hơi mấy thập niên trước kia?

TMH: Nó lèo tèo là đúng. Nguyên nhân chính vì nó thiếu tài năng lớn. Thiếu tài mà đổ cho cộng sản không cho tự do sáng tác là không đúng. Tất nhiên, nguyên nhân CS chỉ có một phần nhỏ. Các thiên tài văn học Nga sau năm 1917 đều cho ra đời những kiệt tác trong sự o ép vô bờ bến của nhà nước Xô Viết ví như : Solokhop với :”Sông Đông êm đềm”, ” Đất vỡ hoang”, Boris Paternac với mấy tập thơ kiệt tác và tiểu thuyết :” Bác sĩ Jivago”, Soljenitsin với ” Quần đảo Gulag”…Còn Việt Nam trừ Bảo Ninh và Lê Lựu, hầu như chưa ai có cuốn tiểu thuyết lớn.

MVH: ĐH NV lần này, có kế hoạch gì cho việc sáng tác không, thưa anh?

TMH: Chẳng có kế hoạch gì ráo trọi. Hội chỉ có kế hoạch xin tiền tài trợ mà thôi

MVH: Nhưng tài trợ dùng cho việc sáng tác mà?

TMH: Sáng tác thì ít mà “tối tác” thì nhiều, thưa chị. Nếu Vũ Trọng Phụng ngày xưa mà được đảng tài trợ sáng tác như bây giờ, chắc chẳng viết được cuốn nào giá trị.

MVH: Xin đồng ý với anh, nhận tài trợ đương nhiên là chịu sự định hướng và chính sự định hướng của đảng làm hỏng nền văn học nước nhà.

TMH: Hỏng 100%.  Văn học mà phải làm nô bộc cho chính trị thì không phải văn học.

MVH: Bây giờ, các trang mạng lề trái cũng mở ra một cánh cửa để các nhà văn có thể xuất bản những tác phẩm “nhạy cảm” của mình, nhưng nó không đem lại được cơm áo cho nhà văn, mà ai cũng phải ăn, phải mặc rồi mới có thể làm việc được. Nên làm sao để nhà văn ít phụ thuộc hơn vào đảng là một câu hỏi. Anh nghĩ sao?

TMH: Nghèo đói không phải là nguyên nhân chính dẫn tới việc không viết được các tác phẩm lớn. Doxtoiepxki, Balzac nghèo đói lắm, thiếu thốn lắm chả có đảng điếc gì cho tiền, mà sao họ viết ra nhiều kiệt tác thế?

MVH: Định chỉ hỏi anh về chuyện bị bịt miệng, dẫn tới việc bị “cấm khẩu” luôn, nhưng mình đang đi vào một câu hỏi rất lớn là: vì lý do gì VN chưa có tác phẩm vĩ đại. Không hẳn vì sự kiểm duyệt, không hẳn vì nghèo đói. Vậy vì văn hóa dân tộc ta?

TMH: Theo tôi, nhiều nguyên nhân dẫn đến việc ta chưa có tác phẩm lớn: văn hóa dân tộc, tính cách dân tộc, các cá nhân cầm bút chưa có tài và tầm lớn. Sao cùng di tản và sống ở nước ngoài mà các nhà văn lưu vong người Tàu, nhưng Nhật người Hàn đã có tác phẩm làm rạng danh dân tộc họ, còn các nhà văn ta ở hải ngoại thừa tự do sáng tác, đủ điều kiện vật chất, sao chưa có tác phẩm lớn?

Cũng là dưới chế độ CS, mà các nhà văn Trung Quốc có nhiều tác phẩm lớn dịch ra thế giới làm vang danh dân tộc, còn ta thì chưa: mấy vụ dịch sách của Dương Thu Hương, Bảo Ninh hay Nguyễn Huy Thiệp chưa gây tiếng vang lớn như các nhà văn bên Trung Cộng.

MVH: Thôi, cho là vận của văn học VN chưa phát.

TMH: OK, do vận mạng văn học dân tộc ta còn ở chỗ thấp so với nước người

MVH: Xin lỗi, đã hành nhà văn một bữa mỏi tay.

TMH: Bị bịt miệng là cái nhỏ, chỉ làm mất uy tín đại hội của hội nhà văn Hữu Thỉnh mà thôi, chứ còn lâu mới bịt được mồm TMH, trừ họ chơi đòn bẩn đẩy mình xuống sông hay định hướng đụng xe. Cám ơn chị nhé, bai bai..

MVH: Cám ơn anh.

© MVH, TMH

Nguồn

Posted in Tự Do ngôn Luận | Leave a Comment »

Giữa lúc tình hình tài chánh và kinh tế VN đang hỗn loạn, Bt Tài chánh Ninh đi Mỹ và TT Dũng đi Đức cầu viện

Posted by hoangtran204 trên 01/05/2011

Giữa lúc vật giá ở Việt Nam gia tăng từng ngày, xăng lên cao 22000 đồng/ 1 lít, đô la lên 22 000 đồng/ 1 đô, vàng lên 38 triệu /1 lượng.

“NHNN thì đang xem xét khả năng nâng trần lãi suất huy động tiền đồng từ 14% lên 16%/năm nhằm hút thêm tiền gửi của dân cư vào ngân hàng.

Mặt khác, các ngân hàng cũng không thể tăng lãi suất cho vay cao hơn vì lãi suất đầu ra đang dao động quanh 19 – 24%/năm. Tăng nữa doanh nghiệp không chịu nổi, họ sẽ không vay.

Khi điều chỉnh tỷ giá tăng 9,3% vào đầu tháng 2 năm nay, một quan chức lĩnh vực tài chính – ngân hàng giấu tên nói rằng mục tiêu năm nay là đưa tỷ giá ổn định ở mức 20.500 đồng/USD.”

Ngày 7/4/2011, Bộ trưởng Tài chánh Vũ văn Ninh âm thầm đến World Bank ở New York để vay thêm tiền và khất nợ cũ. Rồi thăm viếng Bộ trưởng Tài chánh  Mỹ Geithner để xin cứu trợ, chắc vụ việc gay cần nên chiều cùng ngày hôm đó, Geithner vào liền vào gặp TT Obama. Chắc chắn là có sự gấp gáp và bí mật nên các cuộc thăm viếng gặp gỡ nầy không cho báo chí tham dự.

Ngày 28/4/2011, TT Nguyễn Tấn Dũng đã ghé Đức gặp bà TT Angela Merkel. Chuyến đi nầy là nói chuyện về kinh tế và xin vay tiền thêm. Nhưng nhìn nét mặt đăm đăm nhăn nhó như bị táo bón của TT Dũng, ta biết ngày là chuyện mượn tiền bạc không thuận lợi, vì tình hình tài chánh Đức cũng đang gặp nhiều khó khăn do phải giúp đỡ, cho các nước Âu Châu mượn tiền vì các nước Bồ Đào Nha, Ái Nhĩ Lan, Hy Lạp, Tây Ban Nha đang bị khủng hoảng tài chánh và gần như khánh tận trong 2  năm qua.

Có điều là TT Dũng đến Đức nghĩa là phải họp mặt nói chuyện với  TT Đức Angela Merkel, nhưng sao báo chí lại nói là “điện đàm”? Sao không nói chuyện trực tiếp?
 
 
 

Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng điện đàm với Thủ tướng Đức A.Merkel

Thứ Năm, 28.4.2011 | 22:10 (GMT + 7)

Ngày 28/4, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã điện đàm với Thủ tướng Đức Angela Merkel trao đổi về tình hình và các biện pháp tăng cường quan hệ hai nước.

Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng trong chuyến thăm CHLB Đức tháng 3/2008. Ảnh: TTXVN
Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng trong chuyến thăm CHLB Đức tháng 3/2008. Ảnh: TTXVN

Hai Thủ tướng hài lòng nhận thấy quan hệ hữu nghị và hợp tác nhiều mặt giữa Việt Nam và Đức trong thời gian qua phát triển mạnh mẽ, sâu rộng ở các cấp và trên nhiều lĩnh vực như chính trị – ngoại giao, kinh tế – thương mại – đầu tư, hợp tác phát triển, giáo dục – đào tạo, văn hoá; nhất trí cần tăng cường và nâng cao hơn nữa quan hệ hợp tác song phương, đáp ứng lợi ích và nguyện vọng của Chính phủ và nhân dân hai nước.

Hai bên bày tỏ vui mừng và đánh giá cao việc Đức tiếp tục là đối tác thương mại trong EU lớn nhất của Việt Nam, với kim ngạch thương mại hai chiều tăng trưởng khoảng 15%/năm, đạt trên 4,1 tỷ USD năm 2010.

Hơn 200 doanh nghiệp Đức, trong đó có nhiều tập đoàn hàng đầu thế giới trong các lĩnh vực thiết bị, máy móc, công nghệ, hóa dược,… đang đầu tư, kinh doanh hiệu quả tại Việt Nam. Hai Thủ tướng đã trao đổi các biện pháp nhằm thúc đẩy triển khai đúng tiến độ các dự án hợp tác trọng điểm là Tuyến tầu điện ngầm số 2 và Đại học Việt – Đức tại thành phố Hồ Chí Minh.

Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng cảm ơn Đức tiếp tục cam kết ưu tiên viện trợ phát triển ODA cho Việt Nam trong thời gian tới, trong bối cảnh kinh tế Đức gặp không ít khó khăn do tác động của khủng hoảng kinh tế thế giới.

Thủ tướng  Angela Merkel khẳng định Đức ủng hộ mạnh mẽ việc tăng cường quan hệ hợp tác giữa Liên minh châu Âu (EU) và Việt Nam, nhất là việc EU sớm thông qua Hiệp định Đối tác và Hợp tác (PCA) đã ký tắt với Việt Nam và việc sớm khởi động đàm phán Hiệp định Thương mại tự do (FTA) giữa EU và Việt Nam.

Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng nhắc lại lời mời Thủ tướng Angela Merkel sang thăm Việt Nam. Thủ tướng Angela Merkel đã vui vẻ nhận lời và thông báo sẽ đi thăm Việt Nam vào tháng 10/2011.

Hai Thủ tướng nhất trí giao Bộ Ngoại giao hai nước chuẩn bị kỹ chương trình và nội dung chuyến thăm, bảo đảm chuyến thăm thành công, đưa quan hệ hai nước lên tầm cao mới.

Theo Chinhphu.vn
nguồn  Báo Lao Động

Posted in Tài Chánh-Thuế | Leave a Comment »